«Интер»

«Интер» — 1908 жылы «Миланнан» кеткен адамдар құрған Милан қаласының футбол клубы. Оның 21 скудеттосы, үш Чемпиондар кубогы және 2010 жылғы треблі бар — Италия клубтарының тарихындағы жалғыз требл. Елде ешкім мақтана алмайтын тағы бір дерек: «Интер» жоғары лигадан бірде-бір рет түскен жоқ. Тарихты қазір еске алуға себеп бар: 2026 жылғы 6 қазанда Милан соты «Сан-Сироны» «Интер» мен «Миланға» сатуға қарсы барлық талапты қабылдамады.

Бөліну және «Амброзиана» (1908–1945)

1908 жылғы 9 наурызда Дуомо алаңындағы «Орологио» мейрамханасына Milan Cricket and Football Club тәртібіне көңілі толмаған 44 адам жиналды. Дау шетелдік ойыншылардан шықты. Жаңа клубты Internazionale деп атады — негізін қалаушылар итальяндықтарды да, шетелдіктерді де қабылдағысы келді. Олардың арасында футурист суретші Джорджо Муджани болды. Ол алғашқы эмблеманы салды: қара-көк шеңберлер ішіндегі алтын фонда FCIM әріптері.

«Интер» алғашқы скудеттосын 1910 жылы-ақ алды. 1928 жылы фашистік режимнің қысымымен клубты Unione Sportiva Milanese клубымен біріктіріп, «Амброзиана» деп қайта атады. «Интернационале» атауы тек 1945 жылы қайтарылды.

«Ұлы Интер» (1955–1968)

1955 жылы клуб президенті болып Анджело Моратти келді. 1960 жылы ол «Барселонадан» жаттықтырушы Эленио Эррераны шақырды, артынша Миланға жартылай қорғаушы Луис Суарес те көшті. «Ұлы Интер» атанған Эррера командасы Италия чемпионатын үш рет, Чемпиондар кубогын екі рет және Құрлықаралық кубокты екі рет жеңіп алды.

Алғашқы Чемпиондар кубогын «Интер» 1964 жылы алды: Венадағы финалда «Реалды» 3:1 есебімен ұтты. Бір жылдан кейін ол титулды «Сан-Сирода» қорғап, «Бенфиканы» 1:0 есебімен жеңді.

Массимо Моратти, Кальчополи және требл (1995–2013)

1995 жылғы 18 ақпанда клубты Анджелоның ұлы Массимо Моратти сатып алды. Оның тұсында клубта Роналдо, Кристиан Вьери, Самюэль Это’О, Диего Милито, Хавьер Дзанетти және Уэсли Снейдер ойнады — қазір бәрі де «Интердің» ресми Даңқ залында. Олардың қасында бұрынғы аңыздар тұр: Джузеппе Меацца, Джачинто Факкетти, Сандро Мадзола, Лотар Маттеус. Меацца әлі күнге дейін клубтың ең көп гол соққан ойыншысы — 284 гол, стадион да оның атымен аталады.

2006 жылы Кальчополи жанжалы күштердің арасалмағын өзгертті. «Ювентусты» B сериясына түсірді, ал 2005/06 маусымының титулын «Интерге» берді.

Дәуірдің шыңы командасын Жозе Моуринью басқарған 2008–2010 жылдарға келді. 2009/10 маусымында «Интер» Италия чемпионатын, Италия кубогын және Чемпиондар лигасын жеңіп алды. Италияда құрлықтық треблді одан бұрын да, кейін де ешкім алған жоқ.

Индонезиялық және қытайлық иелер (2013–2024)

2013 жылғы 15 қазанда клубтың 70%-ын индонезиялық кәсіпкер Эрик Тохир сатып алды, мәміле $501 млн деп бағаланды. Үш жылдан кейін, 2016 жылғы 6 маусымда, бақылау пакеті шамамен €270 млн-ға Чжан әулетінің қытайлық Suning Holdings компаниясына өтті. 2018 жылғы 26 қазанда президент болып Стивен Чжан келді.

2021 жылы Suning америкалық Oaktree Capital Management қорынан жылдық шамамен 12% мөлшерлемемен €275 млн несие алды. Пайыз өсіп жатқанда клуб қайта жеңе бастады: 2023 жылы Чемпиондар лигасының финалына шығып, «Манчестер Ситиге» 0:1 есебімен ұтылды, ал 2023/24 маусымында 20-скудеттоны алды.

Oaktree және Мюнхендегі жеңіліс (2024–2025)

2024 жылғы мамырға қарай қарыз шамамен €395 млн-ға жетті, Suning оны қайтармады. 2024 жылғы 22 мамырда «Интерді» Oaktree бақылауына алды — қазір қорға клубтың шамамен 99,6%-ы тиесілі. 2024 жылғы 4 маусымда президент болып бұған дейін спорт бөлімін басқарған Джузеппе Маротта сайланды.

2024/25 маусымы ауыр аяқталды. 2025 жылғы 31 мамырда Мюнхендегі Чемпиондар лигасының финалында «Интер» «ПСЖ»-ға 0:5 есебімен жеңілді. УЕФА деректері бойынша, бұл Чемпиондар кубогы финалдарының тарихындағы ең үлкен есеп. Жазда жаттықтырушы Симоне Индзаги сауд арабиялық «Аль-Хилялға» кетті, команданы Кристиан Кивуға сеніп тапсырды.

Кивудың дублі (2025–2026)

Кивудың алғашқы толық маусымы чемпиондықпен аяқталды. «Интер» 87 ұпай жинап, екінші орыннан 12 ұпай алда болды. Мәреге үш тур қалғанда үйде «Парманы» 2:0 есебімен ұтып, 21-скудеттоны қамтамасыз етті. Федерико Димарко 18 гол пас берді — бұл А сериясында бір маусымдағы рекорд. 2026 жылғы 13 мамырда команда «Олимпикода» «Лациоды» 2:0 есебімен жеңіп, Италия кубогын да алды — клуб тарихындағы оныншы. 17 мамырда ойыншылар мінген автобус «Сан-Сиродан» Дуомо алаңына дейін жүріп өтті.

Еуропада жағдай басқаша болды. Чемпиондар лигасының плей-офф кезеңінде «Интер» норвегиялық «Будё-Глимттен» екі рет жеңілді — қонақта 1:3, үйде 1:2 — және 2026 жылғы 24 ақпанда турнирден шықты.

«Сан-Сиро» және жаңа стадион

«Интер» «Сан-Сирода» 1947 жылдан бері ойнайды, дегенмен стадионды өзіне арнап «Милан» салған. 1935–2025 жылдары арена қалаға тиесілі болды. 2025 жылғы 5 қарашада клубтар оны айналасындағы аумақпен бірге €197 млн-ға сатып алды. Шамамен 71 500 орындық жаңа стадионның жобасын Foster + Partners және MANICA жасап жатыр, бюджеті — €1,2–1,25 млрд шамасында. Ал прокуратура сату кезіндегі ықтимал сөз байласуды тергеп жатыр.

2026 жылғы 6 қазанда Ломбардияның өңірлік әкімшілік соты мәмілеге қарсы бес талаптың бәрін қабылдамады. Құрылыс 2027 жылдың жазында басталып, 2031 жылы аяқталуға тиіс. Қазіргі стадион УЕФА тексерісінен өтпеді, сондықтан жаңа арена — Еуро-2032 матчтарына Миланнан ұсынылатын жалғыз нысан.

Трофейлер

• Италия чемпионаты — 21 атақ (соңғысы — 2025/26);
• Чемпиондар кубогы мен Чемпиондар лигасы — 3 (1964, 1965, 2010);
• УЕФА кубогы — 3;
• Құрлықаралық кубок — 2, клубтар арасындағы әлем чемпионаты — 1;
• Италия кубогы — 10, Италия Суперкубогы — 8.

Ақша

2024/25 маусымы «Интер» үшін қаржы жағынан бетбұрыс болды. Клуб есебі бойынша түсім €94 млн-ға өсіп, рекордтық €567 млн-ға жетті, ал таза пайда €35,4 млн болды. Бір жыл бұрын €35,7 млн шығын болған, клуб 15 жылда алғаш рет пайда көрсетті. Сол кезде «Интер» €350 млн-дық жаңа ұзақ мерзімді қаржыландыру тартып, Fanatics (10 жылға) және BYD компанияларымен серіктестік жасасты.

Түсімді ойыншы сатудан түскен ақшасыз есептейтін Deloitte 2026 жылғы қаңтарда «Интерді» €537,5 млн-мен әлемде 11-орынға қойды — бұл итальяндық клубтар арасындағы ең жоғары көрсеткіш. Оның €277 млн-ы — теледидар құқықтары, €152,5 млн-ы — коммерция, €108 млн-ы — матч күндерінің табысы. Forbes 2026 жылғы мамырда клубты $1,8 млрд-қа бағалады (15-орын), бір жыл бұрын — $1,15 млрд.

«Интер» және Қазақстан

«Интердің» қазақстандық клубқа қарсы тарихтағы алғашқы ресми матчы 2025 жылғы 5 қарашада «Сан-Сирода» Чемпиондар лигасының жалпы кезеңінде өтті. «Интер» «Қайратты» 2:1 есебімен ұтты: есепті 45-минутта Лаутаро Мартинес ашты, үзілістен кейін бірден Офри Арад теңестірді, ал жеңісті 62-минутта Карлос Аугусто әкелді. «Интер» сайты ойын алдында Миланнан шамамен 6 729 км жердегі Алматы — Чемпиондар лигасында ойнаған ең алыс қала екенін атап өтті. Қазақстанда «Интер» академиясы жоқ.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

Клубтың иесі — Oaktree Capital Management. Президенті әрі жалғыз бас директоры — Джузеппе Маротта, вице-президенті — Хавьер Дзанетти. Бас жаттықтырушы — Кристиан Киву, онымен келісімшарт 2028 жылға дейін ұзартылды.

Клубта Италия құрамасының ойыншылары Алессандро Бастони мен командамен бірге 2026 жылғы дубльді алған Пио Эспозито ойнайды. Алаңнан тыс басты жоба — жаңа стадион. 6 қазандағы сот шешімінен кейін оның негізгі құқықтық тәуекелі жойылды.

Дереккөздер: Wikipedia — Inter Milan, Wikipedia — «Интер» тарихы, Wikipedia — 2025/26 маусымы, Wikipedia — «Сан-Сиро», Inter — эмблема тарихы, Inter — трофейлер, Inter — Даңқ залы, Inter — басшылық, Inter — 2024/25 қаржылық қорытындысы, Inter — «Қайратпен» матч, Flashscore — «Қайратпен» матч есебі, Reuters — клубтың Oaktree-ге өтуі, UEFA — 2025 жылғы финал, Flashscore — 21-скудетто, ANSA — «Сан-Сироның» сатылуы, Football Italia — TAR шешімі, Deloitte — Football Money League 2026, Forbes — 2026 жылғы ең қымбат футбол клубтары