Pagani

Pagani — Модена маңындағы Сан-Чезарио-суль-Панаро қалашығындағы шағын итальяндық гиперкар шеберханасы. Отыз жылда ол небәрі үш негізгі модель шығарды — Zonda, Huayra және Utopia. Есесіне әрқайсысынан ондаған арнайы нұсқа мен жалғыз данадағы тапсырыс туды. Көліктерді көміртек талшығынан қолмен құрастырады, ал оларға арналған V12 моторларын 1990 жылдардан бері Mercedes-AMG жасайды. Марканы қазір еске алуға себеп — әлемдегі ең қымбат көліктер рейтингі: онда Zonda-ның қоштасу нұсқасы HP Barchetta оныншы орында тұр.

Касильдадан шыққан жігіт

Орасио Пагани 1955 жылғы 10 қарашада Аргентинаның Касильда қалашығында туды. Техникаға ерте құмартты: жасөспірім кезінде шағын шеберхана ашты, ал 20 жасқа дейін Формула-3-ке арналған жарыс көлігін өзі жобалап, өзі жасап шықты.

1982 жылы Пагани Италияға көшіп, Lamborghini-ге жұмысқа орналасты. Ең қарапайым жұмыстан бастады, тіпті цех сыпырды. Уақыт өте келе компанияда композиттер бөлімін құрып, соны басқарды, бас инженер дәрежесіне дейін өсті. Сол кезеңдегі жұмыстарының бірі — Lamborghini Countach Evoluzione концепті.

1987 жылғы бір оқиға көп нәрсені аңғартады: Lamborghini автоклав — көміртек талшығынан жасалған бөлшектерді пісіретін пеш — сатып алудан бас тартты. Пагани қарызға ақша алып, оны өзі сатып алды.

Өз шеберханалары (1988–1991)

1988 жылы Пагани Pagani Composite Research атты өз фирмасын ашты. Фирма Lamborghini-мен жұмысын жалғастырды: мерейтойлық Countach 25th Anniversary, LM002 жол талғамайтын көлігі, P140 концепті және Diablo үстінде еңбек етті.

Сонымен қатар Пагани арман көлігін сыза бастады — іштей жобаны C8 деп атады. Көлікті бес дүркін әлем чемпионы, жерлесі Хуан Мануэль Фанхионың құрметіне Fangio F1 деп атағысы келді. 1991 жылы ол Lamborghini-ден кетіп, Modena Design консалтинг компаниясын құрды: тапсырыс бойынша дизайн, инженерия және прототиптер.

Pagani-дің тууы және алғашқы Zonda (1992–1999)

1992 жылы Pagani Automobili пайда болды, сол жылы Fangio F1 прототипін құрастыру басталды. 1993 жылы көлікті Dallara аэродинамикалық құбырында сынады, нәтижесі жақсы шықты.

1994 жылы Mercedes-Benz моденалық шағын фирмаға өзінің V12 қозғалтқыштарын беруге келісті. Содан бері Pagani-дің барлық жол көліктері неміс моторларымен жүреді — алдымен Mercedes-Benz, кейін Mercedes-AMG. Неміс концерні туралы толығырақ — біздің Mercedes-Benz досьесінде.

Фанхио 1995 жылы қайтыс болды, оның есімін атаудан алып тастады. Көлік 1999 жылы Женева автосалонында Zonda C12 деген атпен шықты — Аргентина үстінен соғатын жылы желдің атымен. Капот астында 450 а.к. 6,0 литрлік Mercedes-Benz M120 V12 тұрды; бұл мотормен бар болғаны бес көлік жасалды.

Zonda дәуірі (2000–2010)

Zonda — жүргізушінің артында атмосфералық Mercedes-AMG V12 тұратын орта моторлы купе. Модельді 1999–2019 жылдары шығарды, ол тұтас бір отбасына айналды: S, F, Roadster, R, Cinque, Tricolore, Revolución және жалғыз данада жасалған көптеген көлік. 2019 жылғы дерек бойынша жүріс прототиптерін қоса алғанда 140-қа жуық Zonda жасалған.

Қуаты нұсқадан нұсқаға өсті. 2002 жылғы Zonda S 555 а.к. 7,3 литрлік V12 алды. 2005 жылғы Zonda F — 602 а.к.; атаудағы әріп Fangio дегенді білдірді, сөйтіп чемпионның есімі ақыры көлікке жазылды. 2007 жылы Женевада жалпы жолға шығуға рұқсаты жоқ трек нұсқасы Zonda R көрсетілді, ал 2012 жылы Гудвудтағы Жылдамдық фестивалінде оның жалғасы Zonda Revolución шықты.

2005 жылы компания үш жылда өндірісті үш есе көбейтіп, 2007 жылы АҚШ нарығына шығатынын жариялады. Бірақ көлем бұрынғыдай дана-дана болып қалды: мысалы, 2009 жылғы Zonda Cinque бес данада жасалды, бәрі шықпай жатып сатылып кетті. Cinque-де 678 а.к. 7,3 литрлік V12 болды, 60 миль/сағ (96 км/сағ) жылдамдыққа 3,4 секундта жетті, ең жоғары жылдамдығы — 349 км/сағ. Артынан бес ашық Cinque Roadster шықты.

Zonda Нюрбургрингте де көзге түсті. 2007 жылы Zonda F Солтүстік ілмекті 7:27,82-де өтті — компания мұны сол кездегі сериялық көліктердің рекорды деп атайды. Ал 2010 жылғы 30 маусымда трек нұсқасы Zonda R 6:47 көрсетіп, Ferrari 599XX-ті басып озды. Pagani мұны сериялық модельдер негізіндегі көліктердің рекорды деп жариялады.

2010 жылы Zonda Tricolore да шықты — Италия әуе күштерінің Frecce Tricolori пилотаждық тобының 50 жылдығына арналған көлік. Оны бір данада жасамақ болған, ақыры үшеуін шығарды.

Соңғы Zonda

Қоштасу нұсқасы ашық Zonda HP Barchetta болды. Оны 2017 жылы Пеббл-Бичтегі сән байқауында, модельдің 18 жылдығына орай көрсетті. Барлығы үш көлік, біреуін негізін қалаушы өзіне қалдырды. Бүгін HP Barchetta әлемдегі ең қымбат көліктер рейтингін түйіндейді.

Huayra: турбо және атаудағы жел (2011–2022)

Мұрагерді 2011 жылғы 25 қаңтарда интернетте, ал ресми түрде сол жылғы Женева салонында көрсетті. Модельге кечуа халқының жел құдайының құрметіне Huayra деген ат берілді.

Басты өзгеріс — капот астында. Атмосфералық мотордың орнына Huayra екі турбиналы 6,0 литрлік Mercedes-AMG M158 V12 алды: 730 а.к. және 1000 Н·м. Құрғақ салмағы — 1350 кг, ең жоғары жылдамдығы — 378 км/сағ. Компания 100 көлік шығаратынын, әрқайсысы опциясыз £1 млн тұратынын жариялады.

Әрі қарай Huayra да Zonda-ның жолымен жүріп, нұсқалары көбейді:

• Huayra BC (2016) — Паганидің досы әрі марканың алғашқы клиенті Бенни Кайоланың құрметіне аталған жеңілдетілген купе. Салмағы 132 кг-ға азайды. 20 көлік уәде етілді, 30-ы жасалды, әрқайсысы €2,1 млн-нан қымбат тұрды.
• Huayra Roadster (2017) — 764 а.к. ашық нұсқа, купеден 70 кг жеңіл. 100 дана шығарылды.
• Huayra R — трек нұсқасы; оның ашық жалғасы Huayra R Evo Roadster 2025 жылы 900 а.к. V12 алды.
• Huayra Codalunga (2022) — бес данадағы «ұзын құйрықты» купе. 2023 жылы Villa d’Este сән байқауында дизайн жүлдесін алды.

Сауд серіктесі (2021)

2021 жылғы тамызда Pagani Сауд Арабиясының егемен қоры Public Investment Fund-пен ұзақ мерзімді серіктестік жариялады. Қор миноритарлық акционер болды. Bloomberg дереккөзге сілтеп, үлес 30% деп жазды; үлестің мөлшері ресми түрде ашылмады.

Бақылау Пагани әулетінде қалды, миноритарлық үлестерді итальяндық акционерлер Никола Вольпи мен Эмилио Петроне сақтап қалды. Орасионың өзі бас директор әрі бас дизайнер болып қала берді. «PIF — Pagani-дің гиперкар сегментіндегі культтік бренд ретіндегі орнын нығайтуға таптырмас серіктес», — деді ол. Сонымен бірге компания Pagani Arte бағыты туралы айтты — Pagani маркасымен шығатын көліктен тыс тауарлар мен жобалар.

Utopia (2022–2024)

Үшінші модель 2022 жылғы 12 қыркүйекте Миландағы Teatro Lirico театрында көрсетілді. Utopia жетілдірілген битурбо Mercedes-AMG V12 алды: 864 а.к. және 1100 Н·м. Роботтандырылған қораппен қатар сатып алушыға жеті сатылы Xtrac механикасы да бар.

99 купенің бәрі өндіріс басталмай жатып клиенттерге бөлініп кетті, бағасы $2,19 млн-нан басталды. Алғашқы көлік иесіне 2023 жылғы қазанда берілді. 2024 жылғы 30 шілдеде Utopia Roadster көрсетілді — таралымы 130 дана, бағасы $3,4 млн-нан бастап.

Басында Utopia-ның электр нұсқасы да жоспарланған. Бірақ 2025 жылы Pagani Motor1 басылымына клиенттер оған қызығушылық танытпағанын айтты.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

2025 жылы Орасио Пагани 70 жасқа толды, марка мұны үш Huayra 70 көлігінен тұратын сериямен атап өтті. Олардың бірі Huayra 70 Derecho 2026 жылғы шілдеде Гудвудтағы Жылдамдық фестивалінде алғаш көрсетілді — Zonda F Roadster пен Utopia Roadster-дің қасында.

Соңғы жылдағы басқа елеулі оқиғалар:

• Huayra Codalunga Speedster — механикалық қорабы бар он данадағы ашық «ұзын құйрықты» нұсқа. Оны 2025 жылғы шілдеде жариялады, жұртшылыққа 1 қарашада Las Vegas Concours-та көрсетті, ал жол көліктерін жеткізу 2026 жылы басталады.
• Las Vegas Concours (2025 жылғы қазан) — бір алаңда 40 Pagani көлігі, марканың АҚШ-тағы ең үлкен көрмесі.
• Сатып алушыларға ескерту (2025 жылғы желтоқсан) — компания жаңа Pagani көліктерін рұқсатсыз сататын делдалдар туралы ресми ескертіп, көлікті тек ресми дилерлерден алуды сұрады.
• CES 2026 — Pagani STMicroelectronics және osdyne компанияларымен бірге Rust тіліндегі бағдарламасы бар орталық автомобиль шлюзін көрсетті, оны Utopia-да сынаған.
• Pagani Arte — бөлімше бизнес-джеттердің интерьерін жасайды, соның ішінде Airbus ACJ319neo салонының төбесі мен Gulfstream G650ER интерьерлері бар.

Wikipedia дерегінше, компанияда 240-қа жуық адам жұмыс істейді. Орасио Пагани оны әлі өзі басқарады, ал 2025 жылы Милан политехникалық университеті оған дизайн және инженерия бойынша құрметті магистр дәрежесін берді.

Дереккөздер: Wikipedia — Pagani Automobili, Wikipedia — Horacio Pagani, Wikipedia — Pagani Zonda, Wikipedia — Pagani Utopia, Bloomberg — PIF Pagani-ден үлес сатып алады, PistonHeads — Pagani сауд инвестициясын растайды, Il Sole 24 Ore — PIF Pagani-ге кірді, Pagani — 2025–2026 жылғы баспасөз релиздері, Motor1 — Pagani жаңалықтары.