Avatr

Avatr — Қытай өнеркәсібінің үш алыбы бірлесіп құрған премиум электр маркасы: Changan автоконцерні, әлемдегі ең ірі батарея өндірушісі CATL және автопилот пен салонға арналған «миы» бар Huawei. Бәрі NIO-мен бірлескен жоба ретінде басталды, ал бүгін Avatr жылына жүз мыңнан астам көлік сатады, Гонконгтағы IPO кезегінде тұр және 2025 жылдың күзінен бері Қазақстанда ресми сатылады. Бірақ 2026 жыл марка үшін қиын болды: сатылым екі есе құлдырады, ал аналық Changan оның «тылын» жаппай сатылатын Deepal-мен біріктіруді шешті. Avatr қалай құрылғанын және неге қазір жол айрығында тұрғанын айтып береміз.

Шығу тегі: NIO-мен ажырасу

Avatr 2018 жылы Чунцинде басқа атпен — Changan-NIO болып пайда болды. Бұл тең үлесті бірлескен кәсіпорын еді: жартысы мемлекеттік Changan-да, жартысы Қытайдың ең танымал электромобиль стартаптарының бірі NIO-да. Одақ ұзаққа бармады. Екі жылдан кейін NIO жобадан шығып, өзіне символдық үлес қалдырды, қазір ол 0,67%.

Changan жобаны жаппады, жаңа серіктестер тапты. 2021 жылдың мамырында компания жаңа атқа ие болды — Avatr Technology. Басты бәс технологияға тігілді: батарея мен энергетикалық бөлікті CATL өз мойнына алды, ал Huawei жүргізушіге көмек жүйелері мен «ақылды» кокпитке арналған алгоритмдерді жеткізуші болды. Бұл ретте Huawei акционер болған жоқ — ол технологиялық серіктес ретінде жұмыс істейді.

Компания кімге тиесілі

Капитал құрылымы Avatr-дың қаншалықты мемлекеттік жоба екенін көрсетеді:

• Changan Automobile — 40,99%;
• CATL — 14,1%;
• Chongqing Chengan Foundation — 11,17%;
• China Southern Asset Management — 6,34%;
• Жасыл дамудың ұлттық қоры — 4,46%;
• NIO — 0,67%.

Ақша раундтармен келді. 2022 жылдың тамызында A сериясы шамамен 5 млрд юань әкелді, 2023 жылдың тамызында B сериясында компания 20 млрд юаньға бағаланды, ал 2024 жылдың желтоқсанында C сериясы 11 млрд юаньнан астам, шамамен $1,5 млрд қосты.

Модельдер: Avatr 11-ден 07L-ге дейін

Марканың алғашқы көлігі 2022 жылы шыққан орта өлшемді Avatr 11 кроссоверi болды. Оның сыртқы келбетін Мюнхенде бұған дейін BMW 7 сериясының үстінде жұмыс істеген Надер Фагихзаденің басшылығымен салды. Avatr-дың танымал стилі осыдан: тегіс шанақтар, ерекше «оптика» және әдейі қымбат көрінетін салон.

Әрі қарай желі жыл сайын дерлік өсті:

• 2022 — Avatr 11, орта өлшемді кроссовер;
• 2023 — Avatr 12, седан;
• 2024 — Avatr 07, кроссовер;
• 2025 — Avatr 06, седан;
• 2026 — Avatr 07L және 06T.

Олардың бәрі компанияның өзіндік CHN платформасында жасалған, компания оны алты деңгейлі архитектура ретінде сипаттайды: механика мен батареядан бастап электрондық архитектураға, көліктің операциялық жүйесіне және бұлттық сервистерге дейін. Компания мәліметінше, 2025 жылдың ортасындағы жағдай бойынша сатылған Avatr-дың орташа бағасы — 270 мың юаньнан асады. Бұл Қытай үшін де айтарлықтай ақша.

Өсу: 2022–2025

Бастама қарапайым болды: 2022 жылы Avatr небәрі 757 көлік жеткізді. Содан кейін екпін алды. 2023 жылы — шамамен 27,7 мың, 2024 жылы — 73 606, ал 2025 жылы Changan мәліметінше — 123 472 көлік. 2025 жылдың ортасына қарай марка клиенттерге жалпы 150 мыңнан астам автомобиль берді.

Осы уақытта Huawei-мен қарым-қатынас одан әрі тығыздала түсті. 2024 жылдың тамызында Avatr Huawei-дің автомобиль «еншілесі» Yinwang-тың 10%-ын 11,5 млрд юаньға сатып алуға келісіп, оның екінші ірі акционері болды. Avatr төрағасы Ван Хуэй Huawei-мен бірлесіп әзірленген модельдер саны 2026 жылға қарай біреуден төртке дейін өсетінін айтқан.

Шетелге шығу

Ұзақ уақыт Avatr тек қытайлық оқиға болып қалды, бірақ 2020-жылдардың ортасына қарай марка шетелден сатып алушы іздей бастады. 2025 жылғы 21 наурызда неміс Майнцында Changan Еуропада бірден үш марканы ресми таныстырды, Avatr солардың қатарында Deepal мен Changan-ның өзімен бірге болды. Концерн сол кезде 2030 жылға дейін еуропалық бизнеске 2 млрд еуроға дейін салатынын жариялады.

Сонымен қатар Avatr Таяу Шығысқа көз тігіп отыр: шетелдік нарықтар үшін компания автопилот әзірлеушісі Momenta-мен жұмыс істейді. Әзірге экспорт аз — 2026 жылдың алғашқы бес айында шетелге үш мыңнан аз көлік кетті, — бірақ Changan онжылдықтың соңына қарай сатылымның 40%-ы шетелде болады деп айтқанда, дәл осы нарықтарға сенім артады.

Avatr Қазақстанда

Марка Қазақстанға 2025 жылғы 22 қыркүйекте ресми келді. Таныстыру Алматыдағы Ritz-Carlton қонақүйінде өтті, дистрибьютор Flying Auto Sales and Service компаниясы болды, ал сатылым келесі күні басталды. Қазақстан нарығына арналған алғашқы модель екі жетек нұсқасы және үш жинақтамасы бар флагмандық Avatr 11 болды:

• Avatr 11 Max — 33,99 млн теңге;
• Avatr 11 Ultra — 37,99 млн теңге;
• Avatr 11 Ultra Special Edition — 39,99 млн теңге.

Бұл қуаты 425-тен 578 кВт-қа дейінгі электрокроссовер, ол жүзге дейін 4,5 секундта екпін алып, сыйымдылығы 116,79 кВт·сағ CATL батареясымен 625 км-ге дейін жүреді. Салонда — 25 динамикті Meridian аудиожүйесі, ал C-NCAP краш-тесінде көлік бес жұлдыз алды. Ресми дистрибьютордан көлікті 2025 жылдың соңына дейін сатып алғандарға өмірлік кепілдік уәде етілді.

Avatr — елдегі Changan-ның жалғыз маркасы емес: аналық концерн өз кроссоверлерін Astana Motors арқылы сатып, Алматыда құрастырады.

Сатып алушы үшін бұл нені білдіреді

Қазақстандық сатып алушы үшін Avatr — Huawei технологиялары мен CATL батареясын премиум кроссовер шанағында алудың тәсілі. Бағасы жағынан Avatr 11 неміс премиум маркалары мен қытайдың топ электромобильдерінің алаңында ойнайды. Мұндай сатып алудағы басты сұрақ — сервис пен қалдық құн: марка елде жаңа, бір дистрибьютор арқылы сатылады, ал 34–40 млн теңгелік электромобиль бес жылдан кейін оны қайда қызмет көрсетуге және кімге сатуға болатынына сенімділікті талап етеді.

Модель қалай жұмыс істейді

Avatr «үздіктердің жиынтығы» ретінде құрылған: зауыт базасы — Changan-нан, батареялар — CATL-дан, автопилот пен салонға арналған бағдарламалық қамтылым — Huawei-ден, дизайн — Мюнхеннен. Бұл технологиялық көліктерді тез шығаруға мүмкіндік береді, бірақ марканы серіктестерге тәуелді етіп, маржаны жейді. Компанияның өзі Чунциннің Лянцзян жаңа ауданында орналасқан.

Сәтсіздіктер мен қиындықтар

Avatr-дың басты мәселесі — ақша. IPO проспектісінің деректері бойынша 2022–2025 жылдары компания 13,2 млрд юаньнан астам шығынға ұшырады, ал 2025 жылы оның таза шығыны 3,49 млрд юань болды. Жалпы маржа 2024 жылғы 6,3%-дан 2025 жылы 9,4%-ға өсті, бірақ бұл әлі де бәсекелестерге қарағанда әлдеқайда төмен: сол NIO-да 2026 жылдың бірінші тоқсанында 19% болды. Ақша қоры азаюда: 2025 жылдың соңында 9,69 млрд юань, 2026 жылғы 30 сәуірде — 6,25 млрд. Компанияның өзі 2026 жылды да шығынмен аяқтайтынын ескертеді.

Екінші қиындық — сатылым. 2026 жылдың бірінші тоқсанында Avatr 11 703 көлік сатты, бұл бір жыл бұрынғыдан 41,6% аз. Бірінші жартыжылдықта жеткізілім 51,3%-ға төмендеп, 27 619 көлікке түсті. 2026 жылдың қаңтар — мамыр айларында марка 20 160 автомобиль сатты, оның тек 2949-ы шетелде.

Биржамен де бәрі ойдағыдай емес. Avatr Гонконгтағы листингке алғашқы өтінімді 2025 жылғы 28 қарашада тапсырды — Гонконгқа мемлекеттік қытайлық электромобиль өндірушісі алғаш рет барған жағдай еді. Жарты жылдан кейін құжаттар күшін жойды, ал 2026 жылғы 30 маусымда компания оларды қайта тапсыруға мәжбүр болды.

Ақша

Avatr-дың 2025 жылғы түсімі — 25,63 млрд юань, бұл үш жыл бұрынғыдан 4,5 есе көп. 2025 жылдың бірінші жартыжылдығында компания 12,2 млрд юань тапты, оның 11,49 млрд-ы көлік сатудан, ал 718 млн-ы қызметтер мен технологиялардан түсті. 2025 жылғы жалпы пайда — 2,42 млрд юань, бір жыл бұрынғыдан 151,7% көп. Масштаб үшін: сол жылы бүкіл Changan концернінің түсімі — 164 млрд юань, сондықтан Avatr-ға топ ақшасының шамамен алтыдан бірі тиесілі, ал дана саны бойынша үлесі әлдеқайда аз.

Кім басқарады

Директорлар кеңесінің төрағасы — Ван Хуэй, президенті және бас директоры — Чэнь Чжо. Бас дизайнері — Надер Фагихзаде. Бұл ретте стратегиялық шешімдер Changan-да қабылданады: дәл концерн төрағасы Чжу Хуажун 2026 жылдың сәуірінде Avatr мен Deepal-дың жақындасуын жариялады.

Қызықты деректер

• Avatr бүгінде оның тікелей бәсекелесі болып табылатын NIO компаниясымен бірлескен кәсіпорын ретінде басталды.
• Huawei-дің Avatr-да үлесі жоқ, есесіне Avatr Huawei-дің автомобиль «еншілесінің» 10%-ына ие.
• Марка дизайнері Надер Фагихзаде Avatr-ға дейін BMW 7 сериясының үстінде жұмыс істеген.
• Avatr-дың өтінімі мемлекеттік қытайлық электромобиль өндірушісінің Гонконгтағы листингке берген алғашқы өтінімі болды.
• Қазақстанда көлікті 2025 жылдың соңына дейін сатып алып үлгерген сатып алушыларға өмірлік кепілдік уәде етілді.

Қазір не болып жатыр (2026)

Avatr жол айрығында тұр. 2026 жылдың сәуірінде Changan маркаға 2030 жылға қарай 250-ден 700 мың юаньға дейінгі сегментте жылына 500 мың көлік сату мақсатын қойды. Үнемдеу үшін концерн оның «тылын» Deepal-мен біріктіруде: The Paper мәліметінше, қыркүйектің соңында екі маркада ортақ даму бөлімі пайда болды, ал келбеті мен сатылымы бөлек қалады. Сонымен қатар Avatr Таяу Шығысқа шығуға дайындалып, Гонконгтағы IPO бойынша шешімді күтуде. Huawei технологияларын қалыпты маржамен ұштастыру мүмкін бе — марканың неміс премиумына қытайлық жауап бола ма, әлде Changan концернінің қымбат эксперименті болып қала ма, соған байланысты.

Дереккөздер: Wikipedia — Avatr Technology, Gasgoo — Avatr-дың Гонконгтағы IPO өтінімі, CnEVPost — қайта өтінім және Avatr қаржысы, CarNewsChina — сатылымның құлдырауы және 2030 жылға дейінгі мақсаттар, Changan Europe — 2025 жылғы маркалар сатылымы, Inbusiness.kz — Avatr-дың Қазақстанда іске қосылуы, Avatr — ресми сайт