Төртінші МӨЗ-ге $15 млрд: үш облыс қарастырылуда

Қазақстанда төртінші мұнай өңдеу зауыты Ұлытау, Атырау немесе Маңғыстау облысында салынуы мүмкін. Бұл туралы 7 қазанда энергетика министрі Ерлан Аккенженов депутаттарға айтты. Инфрақұрылымымен қоса жоба құны 15 млрд долларға бағаланады. Құрылыс 2026–2033 жылдарға жоспарланған.

Жаңа МӨЗ жылына 10 млн тонна мұнай өңдейді. Зауыт ТС-1 және Jet A-1 маркалы авиаотын шығаруы тиіс. Алаңды қазір консультанттар таңдап жатыр. Техникалық-экономикалық және инфрақұрылымдық бағалау жыл соңына дейін күтіледі.

Жұмыс істеп тұрған үш МӨЗ былтыр 18,4 млн тонна мұнай өңдеп, 15,5 млн тонна мұнай өнімін шығарды. Бұл ішкі сұраныстың 90%-ынан астамын жабады. Ал авиакеросин жетіспейді: жылына шамамен 300 мың тоннаны ел Ресейден сатып алады.

Қазіргі зауыттарда не өзгереді

• Шымкент МӨЗ-інің қуаты жылына 6 млн тоннадан 12 млн тоннаға дейін өседі. Жобаның ТЭН-і жыл соңына дейін аяқталуы тиіс.
• Павлодар зауытының қуаты 2 млн тоннаға артады.
• Атырау МӨЗ-інде дизель отынын гидротазарту желілері салынады. Сөйтіп өндірістегі тар жерлер жойылады.

Барлық жоба аяқталған соң елдегі өңдеу қуаты жылына 30–40 млн тоннаға жетуі керек. Билік 2030 жылға қарай ішкі нарықты толық қамтып қана қоймай, мұнай өнімдерін Орталық Азия елдеріне сатуды көздеп отыр.

Шағын зауыттар — бөлек мәселе. Министрдің айтуынша, елде 25-ке жуық шағын МӨЗ жұмыс істейді. Алайда олардың іс жүзінде ешқайсысы Кеден одағының техрегламентіне сай отын шығармайды. Елдің ірі зауыттары «ҚазМұнайГаз» мемлекеттік компаниясының құрамында, сондықтан кеңейтудің негізгі бөлігі соған тиесілі.

Дереккөздер: Kursiv — төртінші МӨЗ туралы, LS — ЖЖМ экспорты жоспарлары туралы