Бьорн Йонсен

Бойы екі метрге жуық, норвегиялық паспорты бар, Нью-Йоркте туып, Солтүстік Каролинада өскен шабуылшы. 15 жылда Бьорн Йонсен ондаған ел мен клуб ауыстырды: Испанияның төменгі лигаларынан Эредивизиге, Азия Чемпиондар лигасы мен MLS-ке дейін жетті. 2026 жылдың жазында ол Шымкентке келді, енді «Ордабасыны» бірінші орында ұстап тұрған да — оның голдары. 11 қазанда Йонсен «Қайсардың» қақпасына хет-трик соқты, ал шымкенттіктер «Қайраттан» төрт ұпай озып кетті.

Шыққан ортасы

Бьорн Маарс Йонсен 1991 жылы 6 қарашада Нью-Йоркте туған. Анасы — америкалық, әкесі — африкалық-америкалық тектен шыққан норвегиялық. Бьорннің балалығы Солтүстік Каролинада өтті, ол Роли қаласындағы Needham B. Broughton мектебін бітірген. Сондықтан оның екі азаматтығы бар, бір кезде Норвегия мен АҚШ құрамаларының бірін таңдай алатын еді. Шабуылшының бойы — 196 см.

Бастауы: Норвегия, Испания, Португалия (2010–2015)

Йонсен футбол мектебінен «Волеренгада» өтті, 2010 жылы оның резервінде ойнады. Ересек мансабын 2011 жылы Норвегияның төменгі лигаларында бастап, кейін Испанияға кетті. Онда «Убеда Вива», «Антекера» және «Атлетико Балеарес» клубтарында ойнады. Бұлар үлкен футболдан алыс командалар еді.

Бетбұрыс Португалияда болды. 2013/14 маусымында «Лулетануда» 10 гол соқты. 2014 жылы Лиссабонның «Атлетикосына» ауысып, тамыз бен қыркүйекте екінші лиганың айдағы үздік ойыншысы атанды. Ол 31 матчта 16 гол соғып, 2015 жылдың басында болгариялық «Литекске» ауысты.

Болгария мен Шотландия (2015–2017)

«Литексте» Йонсен 38 матчта 14 гол соғып, клубтың Еуропа лигасына шығуына көмектесті. 2016 жылдың жазында шотландиялық «Хартспен» келісімшарт жасады. Бастауы жарқын болды: 2016 жылдың қарашасында ол Шотландия Премьер-лигасының айдағы үздік ойыншысы атанды. Бірақ бапкер Робби Нилсон «Милтон Кинс Донсқа» кеткен соң, формасы түсіп кетті. Жаңа бапкер Иэн Катромен тіл табыса алмай, бір жылдан кейін клубтан кетті. Эдинбургтегі қорытынды — 37 матч пен алты гол.

Нидерланды және құрама (2017–2019)

Еуропадағы ең үздік маусымы «АДО Ден Хаагта» өтті. 2017/18 жылғы Нидерланды чемпионатында Йонсен 19 гол соғып, Эредивизидің екінші бомбардирі болды. 2017 жылдың маусымында ол әлем чемпионатының іріктеуінде Норвегия құрамасы сапында алғаш ойнады. Ұлттық құрамада барлығы 16 матч өткізіп, бес гол соқты.

2018 жылдың шілдесінде Йонсен Алкмардың АЗ клубымен төрт жылдық келісімшартқа қол қойды. Ол жақта бәсеке қатаң болды: екі маусымда 26 матчта жеті гол ғана соқты. 2019 жылдың күзінде шабуылшы «Русенборгқа» жалға барып, жарты жылда 16 ойында алты гол соқты.

Азия мен Америка (2020–2023)

2020 жылдың қаңтарында Йонсен оңтүстіккореялық «Ульсан Хёндэге» ауысты. Желтоқсанда команда Азия Чемпиондар лигасын жеңіп алды, ал норвегиялық турнирде тоғыз матчта бес гол соқты. Осы жүлде «Ульсанды» клубтар арасындағы әлем чемпионатына шығарды.

2021 жылы 3 ақпанда оны MLS-тегі канадалық «Монреаль» сатып алды: ұзарту мүмкіндігі бар екі жылдық келісімшарт. «Монреальмен» Йонсен 2021 жылғы Канада чемпионатын жеңіп алды, бірақ MLS-те аз гол соқты. 2023 жылы жарты жылды нидерландтық «Камбюрде», қалған жартысын «Сеулде» өткізді.

Грузия: бомбардирдің екі атағы (2024–2025)

2024 жылы Йонсен еркін агент ретінде Құтайсидің «Торпедосымен» келісімшарт жасап, мансабындағы ең үздік екі жылын өткізді. 2024 жылы 23 гол соғып, Грузия чемпионатының үздік бомбардирі атанды, ал «Торпедо» екінші орын алды. 2025 жылы мұны қайталады: 21 гол, снайперлер тізімінде тағы бірінші орын, команда — үшінші. Құтайсиде барлығы 68 матчта 44 гол соқты, 2025 жылы лиганың үздік ойыншысы атанып, екі рет маусымның символдық құрамасына енді.

Қазақстан (2026)

2026 жылдың бірінші жартысын Йонсен Сауд Арабиясының екінші дивизионындағы «Аль-Вахдада» өткізіп, алты гол соқты. Маусымда «Ордабасыға» тегін ауысып, бірден команданың басты шабуыл күшіне айналды. Sports.kz есебінше, «Қайсармен» матчтан кейін оның маусымдағы голы 14-ке жетті.

11 қазанда Қызылордада соғылған хет-трик (4:1) чемпионаттың шешуші кезеңіне тұспа-тұс келді: 64 ұпаймен «Ордабасы» бірінші орында, «Қайрат» төрт ұпай артта. «Бұл — чемпиондық матчтар, оларда ұпай жоғалтуға болмайды», — деді Йонсен ойыннан кейін. Голдарын ол команданың еңбегі деп атады. FotMob дерегінше, шымкенттік клубпен келісімшарты 2026 жылдың соңына дейін жасалған.

Дереккөздер: Wikipedia — өмірбаяны мен статистикасы, CF Montréal — ауысуы және 2021 жылға дейінгі мансабы, Edinburgh Evening News — «Хартс» және АЗ-ға ауысуы, Wikipedia — Грузия чемпионаты 2024, Wikipedia — Грузия чемпионаты 2025, FotMob — ауысулар мен жүлделер, Sports.kz — Йонсен хет-трик туралы