Кайла Харрисон

Кайла Харрисон — екі түрлі жекпе-жек спортында бірдей шыңға шыққан санаулы спортшының бірі. Дзюдодан Олимпиаданы екі рет жеңді, ММА-да PFL-дің миллион долларлық екі турнирін және UFC-дің ең жеңіл салмақтағы белбеуін алды. Рекорды — 19 жеңіс, бір жеңіліс. 2026 жылдың қаңтарында мойнындағы жарық салдарынан операция жасатуға тура келді. Бірақ 14 қарашада ол «Мэдисон-сквер-гарденде» Аманда Нуньеске қарсы шығуы тиіс. Нуньес — UFC-дің екі салмақтағы бұрынғы чемпионы, оны көпшілік тарихтағы ең мықты әйел жекпе-жекші санайды.

Балалық шағы және дзюдо

Кайла 1990 жылы 2 шілдеде Огайо штатындағы Мидлтаун қаласында туған. Алты жасында татамиге анасы алып келді — оның өзі дзюдодан қара белбеу иесі еді.

Жасөспірім кезінде Харрисон кейін көпшілікке ашық айтқан ауыр жағдайды бастан кешірді. Жаттықтырушысы Дэниел Дойл оны жылдар бойы жыныстық қанауға салған — TIME журналының дерегінше, 13 жасынан бастап. 2007 жылдың қарашасында Дойл федералды айып бойынша кінәсін мойындап, 10 жылға сотталды. «Бұл анық груминг болды», — деді Кайла TIME-ға. Осыдан кейін ол Бостон маңындағы Уэйкфилдке көшіп, Джимми Педро-кішінің қолында жаттыға бастады.

Екі Олимпиада (2010–2016)

2010 жылы Харрисон 78 келіге дейінгі салмақта әлем чемпионатын жеңді. Екі жылдан кейін Лондонда Олимпиада алтынын алды: финалда британдық Джемма Гиббонсты өз жерінде ұтты. Бұл АҚШ тарихындағы дзюдодан алғашқы Олимпиада алтыны еді.

Төрт жылдан соң, 2016 жылғы 11 тамызда Риода Кайла финалда француз Одри Чеумеоны белдесудің аяқталуына алты секунд қалғанда жеңді. Ол дзюдодан олимпиада титулын қорғаған алғашқы америкалық болды. Сол жылы оған алтыншы дан берілді — АҚШ-та бұл дәрежені алған ең жас спортшы атанды.

ММА: PFL-дегі екі миллион (2018–2023)

Риодан кейін Харрисон аралас жекпе-жекке ауысты. PFL-дегі дебюті 2018 жылғы 21 маусымда өтті — бірінші раундта Бриттни Элкинді қолға ауыртпалық әдіспен жеңді.

• 2019 жылғы 31 желтоқсан — «Мэдисон-сквер-гарден» Hulu Theater-дегі PFL финалы: бразилиялық Лариса Пачекоға қарсы бірауызды жеңіс (50-43, 50-45, 50-45), алғашқы миллион доллар және Майк Тайсонның қолынан белбеу. Харрисон PFL тарихындағы алғашқы әйел чемпион атанды;
• 2021 жылғы қазан — екінші раундта Тейлор Гуардадоға шынтақ рычагы, екінші титул мен екінші миллион, рекорд 12-0;
• 2022 жылғы 25 қараша — мансабындағы алғашқы жеңіліс: реваншта Пачеко бірауызды шешіммен (үш төрешіде де 48-47) жеңіп, миллионды алып кетті;
• 2023 жылғы 24 қараша — Аспен Лэддты төрешілер шешімімен жеңді.

UFC және чемпиондық белбеу (2024–2025)

2024 жылғы 23 қаңтарда Харрисон UFC-мен келісімшартқа қол қойып, бірден ең жеңіл салмаққа — 61 келіге дейінгі санатқа түсті. Әрі қарай бәрі өрлей берді:

• UFC 300, 2024 жылғы 13 сәуір — бұрынғы чемпион Холли Холмды екінші раундта артынан тұншықтырды;
• UFC 307, 2024 жылғы 5 қазан — Кетлен Виейраны бірауызды шешіммен жеңді;
• UFC 316, 2025 жылғы 7 маусым, Ньюарк — екінші раундта Джулиана Пеньяға кимура жасап, чемпион атанды. Пенья тыйым салынған соққысы үшін бір ұпайынан да айырылды.

Харрисон UFC белбеуін жеңіп алған екінші олимпиада чемпионы болды — Генри Сехудодан кейін. Жекпе-жектен кейін бірден октагонға Аманда Нуньес шықты: дәуірдің басты әйелдер кездесуі осылай басталды.

Ақша

Мансабындағы ең үлкен расталған сомалар — PFL жүлдесі: 2019 және 2021 жылдардағы жеңістері үшін $1 млн-нан. UFC 316 үшін Харрисон UFC экипировка бағдарламасы бойынша $32 мың және «Кештің үздік өнері» бонусы ретінде $50 мың алды; негізгі қаламақысы жарияланбаған. Байлығы туралы сенімді бағалау жоқ. Ресми сайтында көрсетілген демеушілері арасында Monster Energy, Fuji Sports, Thorne және Water Revolution бар. Кайла Флоридадағы American Top Team-де жаттығады.

Жеке өмірі және қоры

Анасы инсульт алып, өгей әкесі қайтыс болғаннан кейін Харрисон жиені Кайла мен Эмериді қамқорлығына алды, ал 2021 жылдың қазанында оларды ресми түрде асырап алды. «Бұл — өмірімдегі ең жақсы күн, сөзсіз», — деді ол сонда.

2013 жылы Кайла жыныстық зорлық көрген балаларға көмектесетін Fearless Foundation қорын құрды. 2018 жылы Guilford Press баспасынан оның «Fighting Back» кітабы шықты. Кітап балаларға қатысты зорлықты қалай тануға, алдын алуға және балалардың қалпына келуіне қалай көмектесуге болатыны туралы. Тең авторлары — психологтар Синтия Каплан мен Блейз Агирре.

Марапаттары мен мойындалуы

• 2012 және 2016 жылдардағы олимпиада чемпионы, дзюдодан 2010 жылғы әлем чемпионы;
• АҚШ-тағы алтыншы данның ең жас иегері (2016);
• PFL-дің алғашқы әйел чемпионы және лиганың алғашқы екі дүркін әйел чемпионы;
• UFC-дің ең жеңіл салмақтағы чемпионы (2025);
• Халықаралық спорт даңқ залы (2023);
• Sports Illustrated-тің «Спорттағы ең ықпалды 50 тұлға» тізімі (2025).

Қазір (2026 жылғы қазан)

Белбеуді алғашқы қорғау — Нуньеске қарсы — 2026 жылғы 24 қаңтарда UFC 324-те өтуі керек еді. Турнирге он күн қалғанда, 14 қаңтарда, Харрисон омыртқааралық диск жарығына байланысты мойнына операция жасатты. Оның менеджері Али Абдулазиз операциясыз бұл жарақат сал болып қалуға әкелуі мүмкін еді деп түсіндірді.

Жекпе-жек 2026 жылғы 14 қарашада «Мэдисон-сквер-гарденде» өтетін UFC 334-ке ауыстырылды — Кайла 2019 жылы алғашқы миллионын дәл осы аренада ұтқан. Қыркүйекте оның толыққанды жаттығуға оралғаны хабарланды. Харрисон мен Нуньестің кездесуі — Дана Уайт лигасында осы күздің ең көп күтілген жекпе-жектерінің бірі.

Дереккөздер: Wikipedia — өмірбаяны мен рекорды, UFC.com — жекпе-жекші профилі, TIME — балалық шағы және жаттықтырушы ісі туралы, Fox News — Рио-2016 алтыны, Sherdog — Харрисон туралы бес дерек, Cageside Press — PFL 2019 финалы, Sherdog — Пачекодан жеңіліс, Sports Illustrated — титул және Нуньес, Sports Illustrated — UFC 316 төлемдері, Cageside Press — мойындағы операция, Heavy — UFC 334-ке оралу, Ресми сайт — өмірбаяны және серіктестері, Guilford Press — «Fighting Back» кітабы