Allur

Allur — зауыты Қостанайда орналасқан қазақстандық автомобиль тобы. Мұнда Chevrolet, JAC, Jetour, Hongqi, ал 2026 жылдан бастап GAC құрастырылады, Li Auto гибридтерін шығаруға да дайындық жүріп жатыр. 2025 жылы зауыт 92,1 мың көлік шығарды. Бұл — ел автоөндірушілері арасындағы бірінші орын. Топтың басты акционері — кәсіпкер Андрей Лаврентьев.

Бастауы: дилер және Қостанайдағы зауыт (2003–2012)

Компания 2003 жылы Allur Auto деген атпен құрылды. Андрей Лаврентьев басынан-ақ оның тең құрылтайшысы әрі акционері болды. Алғашқы жылдары Allur көлік сатумен айналысты: 2004 жылдан SsangYong, Suzuki және Mitsubishi дилерлік желілерін дамытты.

Өз өндірісі басқа жобадан өсіп шықты. 2010 жылы Қостанайда «Агромашхолдинг» негізінде «СарыаркаАвтоПром» зауыты құрылды. Бұл бірлескен кәсіпорын еді: 51%-ы Sollers-ке, 49%-ы «Сарыарқа» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясына тиесілі болды. Серіктестік ұзаққа созылмады. 2012 жылы Sollers үлесін «Аллюр Авто» сатып алды, зауыт қазақстандық топтың бақылауына өтті.

Барлығына ортақ конвейер: SsangYong, Peugeot, JAC (2012–2017)

Қостанай зауыты Қазақстанда жеңіл көліктерді ірі тораптық құрастыру (CKD) әдісімен шығарған алғашқы өндіріс болды. Әр жылдары мұнда SsangYong, Peugeot, Iveco, JAC, Hyundai, Ravon, Chevrolet Niva көліктері мен Ankai автобустары құрастырылды. Көлем ұзақ уақыт шағын болды: 2016 жылы — 1 850-ге жуық көлік, 2017 жылы — 5 912.

Жобаға мемлекет те ақша салды. 2015 жылдың сәуірінде Қазақстанның Даму банкі топтың 11,05%-ын 1,43 млрд теңгеге сатып алды, акционерлер қатарында Baiterek Venture Fund та болды. Forbes Kazakhstan дерегінше, шамамен 2017–2019 жылдары ең үлкен үлес — 52,22% — Юрий Цхайға тиесілі еді, Лаврентьевте 22,38% болды.

Қытайлық серіктес (2017–2020)

2017 жылы акционерлер топтың 51%-ын Genertec холдингіне кіретін China National Machinery Import & Export (CMC) қытай мемлекеттік корпорациясына сатуға келісті. Мәміле 2017 жылғы 9 қарашада Қостанайда жасалды, ол Қазақстан мен Қытайдың басым жобалар тізіміне енді. Сол жылы зауытта JAC S3 құрастыру басталды.

2019 жылға қарай Allur Қазақстандағы көлік шығару бойынша көшбасшыға айналды. Forbes Kazakhstan мәліметінше, «Аллюр» КТ» АҚ-ның сол жылғы түсімі 83,09 млрд теңге болды, ал топ елдің ең ірі жеке компаниялары рейтингінде 27-орынға тұрақтады.

Chevrolet, Kia және иелердің ауысуы (2020–2023)

Бетбұрыс 2020 жылы болды. 28 наурызда «СарыаркаАвтоПром» алаңында Chevrolet құрастыру іске қосылды. Бұл — GM-мен келісім бойынша көлік жинақтарын жеткізетін өзбек тарапымен бірлескен жоба. Алғашқы модельдер Cobalt, Malibu, Damas және Labo болды. Кейін Cobalt төрт жыл қатарынан Қазақстанда ең көп сатылған көлік атанды, толығырақ — Chevrolet досьесінде.

Сол айларда акционерлер құрамы да өзгерді. Лаврентьев мемлекеттік үлестерді сатып алды: Baiterek Venture Fund 2020 жылдың желтоқсанында 3 млрд теңгеге шықты, Даму банкі үлесін 9,9%-дан 5%-ға дейін азайтты. Kursiv дерегінше, 2020 жылдың соңында Лаврентьевте 27,48% болды. Қытайлық CMC мен JAC тобына кіретін Anhui Jiangqi Investment иелік ететін нидерландтық C&J Ned Auto-да шамамен 47,52% болды. Үлестердің жаңа құрылымын компания сандармен ашпайды. Forbes Kazakhstan 2026 жылы Лаврентьевті Allur-дың иесі деп атайды.

2021 жылы портфельге Kia қосылды. 2022 жылы топ ребрендинг жасап, 70 029 көлік шығарды. 2023 жылдың қаңтарында Kia Sportage-тің CKD-өндірісі басталды, желіге Jetour мен Hongqi — FAW концернінің маркасы қосылды. Ол кезде зауыттың аумағы 89 мың шаршы метр болды, дәнекерлеу мен бояуды қоса алғанда жеті цехы жұмыс істеді. 2023 жылдың ақпанына дейін мұнда барлығы 244 427 көлік шығарылды. 2023 жылдың қорытындысы бойынша өндіріс 90 230 көлікке жетті.

Рекордтар мен жаңа маркалар (2024–2025)

2024 жылы Allur Skoda-мен келісімге қол қойып, Chevrolet Onix шығаруды бастады. Ол кезде конвейерде Kia Cerato мен Sportage, Onix және JAC S3 тұрды, жылдық өндіріс 90 515 көлікке жетті. 2025 жылы — 92,1 мың, тағы 1,8% өсім. 2025 жылдың қыркүйегінде топ Li Auto-ны қазақстан нарығына шығарды.

2025 жылғы 21 қазанда Қостанайда жылына 70 мың көлік шығаратын Kia Qazaqstan толық циклді зауыты ашылды. Kolesa.kz оны Kia мен Allur-дың бірлескен кәсіпорны деп атайды. Tengrinews дерегінше, 131,5 млрд теңге инвестицияның шамамен 90%-ын Kia-ның өзі салған. Мұнда Sorento, ал 2026 жылдың қаңтарынан Sportage құрастырылады. Толығырақ — Kia досьесінде.

Ақша

Allur жаңа түсімін жарияламайды, Forbes Kazakhstan-ның «75 ең ірі жеке компания — 2024» рейтингінде топ жоқ. Сенімді дереккөздердегі соңғы деректер мынадай:

• 2016 жыл — «Аллюр» КТ» АҚ түсімі 35,6 млрд теңге (Forbes Kazakhstan);
• 2018 жыл — «СарыаркаАвтоПром» ЖШС түсімі 65,18 млрд теңге (Forbes Kazakhstan);
• 2019 жыл — топ түсімі 83,09 млрд теңге, таза пайда 63 млн теңге (Forbes Kazakhstan).

Жеке тақырып — мемлекеттік қолдау. Kursiv дерегінше, 2020 жылы топқа берілген субсидиялар 40,8 млрд теңгеден асқан. Ulysmedia талдау материалында автоөнеркәсіп пен Allur-ды мемлекеттік қолдауға тәуелділігі үшін сынайды. Бұл — басылымның ұстанымы, бұл мәселе бойынша сот не мемлекеттік органдардың шешімі жоқ.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

Компания сайтындағы мәліметке қарағанда, Allur портфелінде он марка бар: Chevrolet, Kia, JAC, Jetour, Li Auto, Skoda, Geely Galaxy, MG, Soueast және GAC. Дилерлік желі — 20 қаладағы 200-ден астам орталық.

• 2026 жылдың наурызында топ MG-ді іске қосты, сәуірде Soueast-ті таныстырды;
• маусымда GAC көліктерін — GS3, Empow, GS4 Max, GS8 және M8 модельдерін шығару басталды;
• 1 шілдеде Li Auto-мен L6, L8 және L9 гибридтерін Қостанайда сериялық шығару туралы келісімге қол қойылды. Tengrinews дерегінше, бұл Li Auto-ның Қытайдан тыс алғашқы алаңы;
• Қазақстан автомобиль одағының мәліметінше, 2026 жылғы қаңтар–тамызда зауыт 47,6 мың көлік құрастырды — елде бәрінен көп.

Топ президенті — Оксана Холстинина, 2015 жылдан бері директорлар кеңесінің төрағасы — Андрей Лаврентьев. Forbes Kazakhstan бағалауынша, 2026 жылы оның байлығы $877 млн, бұл елдің ең бай кәсіпкерлері тізіміндегі 11-орын. Allur-дан бөлек, оған бұрынғы «АрселорМиттал Теміртау» — Qarmet металлургия компаниясы және «Агромашхолдинг KZ»-дағы үлес тиесілі.

Дереккөздер: Allur — компания туралы, Forbes Kazakhstan — «Аллюр» КТ» АҚ профилі, Forbes Kazakhstan — «СарыаркаАвтоПром» профилі, Kursiv — Лаврентьев Allur-дағы үлесін көбейтті, Informburo — қытай корпорациясы Allur-дың 51%-ын алады, Informburo — Қостанайда Chevrolet іске қосылды, Tengrinews — 2023 жылғы Allur зауыты, Inbusiness — 2025 жылғы Қазақстан автоөнеркәсібі, Kolesa.kz — Қостанайдағы Kia зауыты, Tengrinews — Kia Qazaqstan ашылды, Tengrinews — GAC өндірісі, Tengrinews — Li Auto Қостанайда, Forbes Kazakhstan — 2026 жылғы ең бай кәсіпкерлер, Ratel — Allur капиталындағы мемлекет