Шетелге жұмысқа жіберетін агенттіктер айыппұл төлеуі мүмкін

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі қазақстандықтарды шетелге жұмысқа орналастыратын жеке агенттіктерді айыппұлдауды ұсынды. Ведомство Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске 98-1-бап қоспақ. Ірі бизнес бұзушылықты қайталаса, айыппұл 1600 АЕК-ке, яғни 6,92 млн теңгеге жетуі мүмкін. Бұл туралы Kursiv жазды.

Жаза бұзушылықтың төрт түріне қарастырылған:

• тізілімге енбей жұмыс істеу — шағын бизнеске 150 АЕК (648,8 мың теңге), орта бизнеске 300 АЕК (1,3 млн), ірі бизнеске 600 АЕК (2,6 млн);
• тізілім талаптарын бұзу — 70-тен 300 АЕК-ке дейін (302,8 мың теңгеден 1,3 млн теңгеге дейін);
• кепілдік жарнасын төлемеу немесе кешіктіру — 100-ден 400 АЕК-ке дейін (432,5 мың теңгеден 1,73 млн теңгеге дейін);
• азаматтардың құқығына нұқсан келтірген бұзушылықтар — 200-ден 800 АЕК-ке дейін (865 мың теңгеден 3,46 млн теңгеге дейін).

Агенттік бір жыл ішінде бұзушылықты қайталаса, айыппұл екі есе өседі.

Министрлік бұл қадамды жұмысшыларға төнетін қауіппен түсіндіреді. Олардың қатарында алаяқтық, жалған келісімшарт, жалақының төленбеуі, баспананың болмауы және адам саудасы бар. Азаматтар агенттіктер ақшаны алған соң байланысқа шықпай қоятынына шағымданады. Ал мемлекет қазір жеке агенттіктер арқылы қанша қазақстандық кететінін және олардың қаншасы шынымен жұмыс тапқанын білмейді.

СІМ дерегінше, 2026 жылдың бірінші тоқсанында шетелде 148,6 мың Қазақстан азаматы жұмыс істеген. Оның 124 мыңы Ресейде, 12,9 мыңы Оңтүстік Кореяда, 2,5 мыңы Польшада, 300-ге жуығы Ұлыбританияда еңбек етеді.

Жаңа талаптар 250-ге жуық жеке агенттікке қатысты болады. Министрлік алғашында олардың шамамен 10%-ы, яғни 25-ке жуық компания талапты бұзады деп күтеді. Адал агенттіктерге жаңа міндет жүктелмейді. Себебі айыппұл қолданыстағы заңды бұзғаны үшін ғана салынады. Агенттіктер тізілімін көші-қон саласындағы уәкілетті орган өз сайтында жүргізеді.

Түзетулер әзірге жоба күйінде. Қабылданса, алғаш ресми жарияланғаннан кейін 60 күнтізбелік күн өткен соң күшіне енеді. Бұған дейін депутат Константин Петров мұндай агенттіктерді міндетті мемлекеттік аккредиттеуден өткізуді және алданған азаматтарды елге шұғыл қайтаратын қор құруды ұсынған.

Дереккөздер: Kursiv — шетелге жұмысқа орналастыратын агенттіктерге айыппұл