Теренс Кроуфорд

Теренс «Бад» Кроуфорд мансабын сирек боксшыға бұйыратындай аяқтады: 42 жеңіс, бірде-бір жеңіліс жоқ, бірде-бір нокдаун жоқ, төрешілердің бірде-бір картасы оған қарсы болмаған. Соңғы қарсыласы — Сауль «Канело» Альварес. Кроуфорд оған жету үшін екі салмақ санатына көтерілді, 70 мың көрерменнің алдында мексикалықты ұтып шықты. Сөйтіп төрт белбеу дәуірінде үш салмақта абсолютті чемпион болған жалғыз ер адамға айналды. Үш айдан кейін ол бокстан кететінін жариялады. Қазір 39 жаста, оның есімі ірі жекпе-жектер туралы өсекте қайта шығып жүр. Ал өзі мен жаттықтырушысы бәрі бітті дейді.

Шығу тегі мен отбасы

Теренс Аллан Кроуфорд 1987 жылы 28 қыркүйекте Небраска штатындағы Омаха қаласында туды. Ол Дебби мен Теренс-үлкеннің жалғыз ұлы, Латиша және Шонтей есімді екі әпкесі-сіңлісі бар. Әкесі АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет етіп, үйде сирек болды. Сондықтан баланы анасы тәрбиеледі — қатал, белдікпен де ұрып.

Ол өскен Солтүстік Омаха — кедейлік, көше қылмысы мен зорлық-зомбылық көп аудан. Отбасына ең қажетті нәрселерге де ақша жетпейтін. Кроуфорд үнемі төбелесетін, бес мектептен шығарылды.

Бокске қалай келді

Жеті жасында көршісі, зал иесі Карл Вашингтон оны C.W. бокс клубына шақырды. Бір кездері оның атасы, әкесі мен ағасы да сонда жаттыққан. Кроуфордты жаттығуға Мидж Майнор апарып жүрді, кейін ол балаға әкедей болып кетті. Отбасының бір досы оны күреске де әкелді — бұл негіз кейін оның стиліне қатты әсер етті. 2001 жылдан бастап онымен Брайан «Бомак» Макинтайр мен Эсау Диегес жұмыс істеді. Макинтайр соңына дейін оның бас жаттықтырушысы болып қалды.

Әуесқойлар арасында Кроуфорд 70 ресми жекпе-жек өткізіп, 58-інде жеңді. Ол жеңгендердің арасында болашақ әлем чемпиондары Майки Гарсия мен Дэнни Гарсия бар, ал Диего Магдаленоны үш рет ұтты. Ұлттық PAL турнирі мен 2007 жылғы Pan American Box-Offs жарысында алтын алды. Бірақ Садам Әлиге жеңілгені 2008 жылғы Бейжің Олимпиадасына жолын жапты.

Бәрін өзгерткен оқ (2008)

Кәсіпқойларда Кроуфорд 2008 жылы 14 наурызда бірінші раундтағы нокаутпен дебют жасады. Бірнеше айдан кейін, тамызда, өмірі қыл үстінде қалды. Сүйек ойынынан кейін ол көлікте отырғанда артқы әйнекті тесіп өткен оқ құлағының астынан басын тіліп, бас сүйегінен шағылысып кетті. Ол 21 жаста еді, артында төрт жекпе-жек бар болатын. Қаны сорғалап тұрса да, ауруханаға өзі көлік жүргізіп барды. Кейін ол сол жарақат өмірін өзгертіп, дұрыс жолға салғанын айтты.

Глазгодағы алғашқы белбеу және жеңіл салмақ (2014)

Кроуфорд ұзақ уақыт атақты қарсыластарсыз рекорд жинады. 2014 жылы 1 наурызда Шотландияға жеңіл салмақтағы WBO чемпионы Рики Бёрнске барып, белбеуді біртұтас шешіммен алды. Кейін титулды үйіне әкелді: Омахада Юриоркис Гамбоаны тоғызыншы раундта тоқтатты, сосын Раймундо Бельтранды шешіммен ұтты. Сол жылы Америка бокс журналистері қауымдастығы мен ESPN оны алғаш рет жыл боксшысы деп атады.

Бірінші жартылай орта салмақта абсолютті чемпион (2015–2017)

2015 жылдың сәуірінде Кроуфорд бірінші жартылай орта салмаққа көтеріліп, Арлингтонда Томас Дюлормды алтыншы раундта тоқтатты да, WBO-ның бос белбеуін алды. 2016 жылдың шілдесінде Лас-Вегаста Виктор Постолды ұтып, титулдарды біріктірді, оған The Ring белбеуін қосты.

2017 жылы 19 тамызда Небраскадағы Линкольн қаласында, туған штатының аренасында Джулиус Индонгоны үшінші раундта нокаутқа жіберіп, төрт басты белбеудің бәрін жинады — WBA, WBC, IBF және WBO. Кроуфорд абсолютті чемпион атанды, ал ESPN оны тағы да жыл боксшысы деп таныды.

Жартылай орта салмақ және күту жылдары (2018–2022)

2018 жылы 9 маусымда Кроуфорд аустралиялық Джефф Хорнды тоғызыншы раундта тоқтатып, жартылай орта салмақта WBO чемпионы болды. Одан кейін белбеуін қатарынан қорғады: Хосе Бенавидесті 12-раундта нокаутқа түсірді, Амир Хан белден төмен кездейсоқ соққыдан кейін жекпе-жекті жалғастыра алмады, Эгидиюс Кавалиаускас, Келл Брук, Шон Портер және Дэвид Аванесян да жеңілді.

Мәселе басқада еді: дивизионның басты жекпе-жегі — Эррол Спенспен кездесу — жылдар бойы өтпей жүрді. 2021 жылы Портермен жекпе-жектен кейін Кроуфорд мансабының көп бөлігін бірге өткізген Боб Арумның Top Rank промоутерінен кетті.

Спенс және екінші абсолютті титул (2023)

2023 жылы 29 шілдеде Лас-Вегастағы T-Mobile Arena-да ол жекпе-жек ақыры өтті. Кроуфорд Спенсті жеңіп, тоғызыншы раундта тоқтатты. Ол жартылай орта салмақта да абсолютті чемпион атанды. Wikipedia дерегінше, шоудың кассасы $47,2 млн болды, ақылы трансляция шамамен 700 мың рет сатылды. The Ring оны салмаққа қарамастан ең үздіктер рейтингінің басына қойды.

Мадримов және жоғарырақ салмақ (2024)

2024 жылы 3 тамызда Лос-Анджелесте Кроуфорд бірінші орта салмаққа көтеріліп, WBA чемпионы Исраил Мадримовты біртұтас шешіммен ұтты — 116:112 және екі рет 115:113. Бұл оның төртінші салмақ санатындағы титулы еді.

Канелоны жеңу (2025)

2025 жылы 13 қыркүйекте Кроуфорд Лас-Вегастағы Allegiant Stadium-да Канелоға қарсы шықты. Жекпе-жекті Дана Уайттың Zuffa Boxing компаниясы мен сауд арабиялық Riyadh Season өткізді, Netflix көрсетті. Екеуі де 167,5 фунт тартты — бұл Кроуфорд мансабындағы ең үлкен салмақ. Букмекерлер Канелоға сенді.

Кроуфорд біртұтас шешіммен жеңді: 116:112, 115:113, 115:113. Ол екінші орта салмақтағы төрт белбеудің бәрін алып, төрт белбеу дәуірінде үш салмақта абсолютті чемпион болған алғашқы ер адам атанды. Тағы бір рекорд: The Ring белбеуін төрт санатта алғаш иеленген де сол.

Сол кештің сандары:

• 70 482 көрермен — Allegiant Stadium рекорды және Лас-Вегастағы бокс көрермендерінің рекорды;
• $47,2 млн — стадионның бір күндік табыс рекорды;
• Netflix-те әлем бойынша 41,4 млн-нан астам көрермен — XXI ғасырдағы ер адамдар арасындағы ең көп қаралған титулдық жекпе-жек.

Бокстан кетуі (2025 жылғы желтоқсан)

2025 жылы 3 желтоқсанда WBC Кроуфордты титулынан айырды: кеңестің айтуынша, ол $300 мың санкциялық алымды төлемеген. Екі аптадан кейін, 16 желтоқсанда, Кроуфорд мансабының ең үздік сәттерінен құралған видео жариялап, бокстан кететінін айтты: ол ұлы боксшы ретінде кетеді, дәлелдейтін ештеңе қалған жоқ. Кейін бұл шешімді жасымен түсіндірді: бокс үшін 38 жас — көп, ал залда жеті жасынан жүр. Екінші орта салмақтағы төрт белбеудің бәрі бос қалды.

Ақша

Кроуфордтың ақшасының дерлік бәрін ринг әкелді, ең көбін — соңғы жекпе-жек. Sportico дерегінше, 2025 жылы ол салыққа дейін $66 млн тапты: Канелоны жеңгені үшін $60 млн және жарнамадан $6 млн. Бұл — әлем спортшылары арасында 21-орын. Жекпе-жек алдында ол өзі «бар болғаны $10 млн» үшін шығатынын айтқан, ал кейін WBC оның $50 млн алғанын мәлімдеді. 2026 жылы Кроуфорд жұдырықтаспайды, табысы — жарнамадан. Толығырақ — «Теренс Кроуфорд 2026 жылы қанша табады» мақаласында.

RIZZ бағалауынша, 2025 жылдың соңына қарай оның байлығы шамамен $47 млн болды, оның жартысынан астамын Канеломен жекпе-жек әкелді. Бұл ақша қалай жиналғанын «Теренс Кроуфордтың байлығы» мақаласынан оқыңыз.

Жеке өмірі

2000-жылдардың басынан бері Кроуфорд Алиндра Персонмен бірге. Олар Омахада танысқан, алты баласы бар. Тағы бір баласы басқа әйелден. Ол әлі күнге Омахада тұрады. Қоштасу видеосында отбасы мен туған қаласы үшін жұдырықтасқанын айтты. Бокстан кеткен соң The Ring-ке отбасымен уақыт өткізіп, балаларының күрестегі сайыстарын бақылап жүргенін айтты.

Өмірінің тағы бір қыры — Африкадағы қайырымдылық. Бұған оны төртінші сыныптағы мұғалімі Джейми Ноллетт шабыттандырды. Ол — Уганда, Руанда, Кения және Танзанияда жұмыс істейтін Pipeline Worldwide миссионерлік ұйымының негізін қалаушылардың бірі.

Марапаттары

• BWAA нұсқасы бойынша жыл боксшысы — 2014 және 2025;
• ESPN нұсқасы бойынша жыл боксшысы — 2014, 2017 және 2025;
• The Ring нұсқасы бойынша жыл боксшысы — 2025;
• ESPY-дің үздік боксшы сыйлығы — 2018, 2024 және 2026;
• The Ring P4P рейтингінің бірінші орны — 2023 жылғы шілдеден 2024 жылғы мамырға дейін және 2025 жылғы қыркүйектен желтоқсанға дейін;
• 2025 жылы The Ring оны салмаққа қарамастан XXI ғасырдың үшінші ұлы боксшысы деп атады.

Қазір не істеп жүр (2026 жылғы қазан)

Кроуфорд зейнетте, бірақ оған тыныштық бермей отыр. 2026 жылдың қазанында Түркі Әл-Шейх Фьюри — Джошуа жекпе-жегі бұзылса, оның орнына желтоқсанда Кроуфордты жартылай орта салмақтағы WBC чемпионы Райан Гарсиямен шығаруды көздеп жүр деп жазды. Кроуфорд күліп тұрған эмодзилермен жауап беріп, бұл туралы өзі неге білмейтінін сұрады. Жаттықтырушысы Брайан Макинтайр Кроуфордтың қайтып оралмайтынын талай рет айтты.

Әзірге ол бокс туралы пікір айтып жүр. Канело мен Кристиан Мбиллидің Эр-Риядтағы жекпе-жегі алдында Кроуфорд DAZN эфирінде Мбиллидің стилі Канелоға дәл келетінін айтты. Оның ойынша, Мбилли бокс жекпе-жегінде жеңе алмайды, тек лас төбелеске айналдырса ғана мүмкіндігі бар.

Дереккөздер: Wikipedia — өмірбаяны, жекпе-жектері, марапаттары, табысы, Wikipedia — Канело — Кроуфорд жекпе-жегі, KVIA / AFP — 2008 жылғы жарақат және қайырымдылық, NBC — мансабын аяқтау туралы мәлімдеме, Boxing News — бокстан кетуі, The Ring — 2025 жылдың боксшысы, Yahoo Sports — Райан Гарсиямен жекпе-жек туралы өсек, Boxing News — Канело — Мбилли жекпе-жегіне болжам, Yahoo Sports / Sportico — 2025 жылғы табыс, Sports Illustrated — WBC Канеломен жекпе-жектің қаламақысы туралы