Dell Technologies

Dell Technologies — Техастағы Раунд-Роктан шыққан америкалық компьютер, сервер және деректер сақтау жүйелерін өндіруші. Оның негізін қалаған Майкл Делл қазір де компанияны басқарады. IDC дерегінше, 2026 жылғы III тоқсанда Dell ДК жеткізілімі бойынша үшінші болды, ал оның жөнелтілімі 25%-ға қысқарды. Сонымен бірге компания түсімі жасанды интеллектке арналған серверлер есебінен өсіп жатыр.

Жатақханадағы бөлме (1984–1999)

1984 жылы Остиндегі Техас университетінің студенті Майкл Делл PC’s Limited атауымен жұмыс істеген Dell Computer Corporation-ды тіркеді. Ол бизнесті жатақханадағы бөлмеден жүргізді, отбасынан алған шамамен $1000-мен бастады және бірінші курстан кейін оқуын тастады.

Компания компьютерлерді делдалсыз, тікелей сатып алушыларға сатты. 1988 жылғы 22 маусымда Dell NASDAQ биржасына шығып, 3,5 млн акцияны $8,50-ден сатты. Wikipedia дерегінше, 1999 жылы ол Compaq-ты басып озып, ең ірі ДК өндірушісіне айналды, ал 2001 жылы алғаш рет әлемдік нарықты бастады.

Роллинз және негізін қалаушының оралуы (2004–2012)

2004 жылғы шілдеде Кевин Роллинз бас директор болды, Майкл Делл төраға болып қалды. Роллинз 2007 жылғы 31 қаңтарда кетті, негізін қалаушы CEO қызметіне қайта оралды.

Мәселелер мен даулы эпизодтар

2010 жылғы шілдеде Dell АҚШ-тың Бағалы қағаздар және биржалар жөніндегі комиссиясымен істі реттеді. Реттеуші компанияның инвесторлардан Intel-дің AMD процессорларынан бас тартқаны үшін төлеген ақшасын жасырғанын анықтады. Dell $100 млн айыппұл төледі, Майкл Делл жеке өзі — $4 млн.

Одан бұрын компания OptiPlex компьютерлеріндегі ақауға тап болды: 2003 жылғы мамыр мен 2005 жылғы шілде аралығында сатылған шамамен 11,8 млн компьютердің конденсаторлары ақаулы болып шықты.

Биржадан кету және EMC (2013–2021)

2013 жылғы 5 ақпанда Майкл Делл мен Silver Lake қоры компанияны нарықтан $24,4 млрд-қа сатып алатынын жариялады, ақшаның $2 млрд-ын Microsoft қарызға берді. Түпкілікті баға акция үшін $13,88 болды, мәміле 2013 жылғы 30 қазанда жабылды.

Жеке компания болып қалған Dell 2015 жылғы қазанда деректер сақтау жүйелерін шығаратын EMC-ді $67 млрд-қа сатып алуға келісті — жарияланған кезде бұл технология саласы тарихындағы ең ірі мәміле еді. Ол 2016 жылғы 7 қыркүйекте жабылды, EMC-пен бірге Dell-ге VMware-дегі үлес өтті.

2018 жылғы 28 желтоқсанда Dell классикалық IPO-сыз — VMware трекинг акцияларын сатып алу арқылы биржаға оралды. 2021 жылғы қарашада VMware бөлек компанияға бөлініп, Dell $9,3 млрд арнайы дивиденд алды.

Ақша

2026 жылғы 30 қаңтарда аяқталған 2026 қаржы жылында Dell түсімі 19%-ға өсіп, $113,5 млрд болды, таза пайда 30%-ға өсіп, $5,9 млрд-қа жетті. Инфрақұрылым бөлімшесі (ISG) $60,8 млрд, клиенттік шешімдер (CSG) $51 млрд әкелді. ЖИ серверлеріне тапсырыстар $64 млрд-тан асты.

2027 қаржы жылының екінші тоқсанында (2026 жылғы мамыр — шілде) түсім 58%-ға өсіп, рекордтық $47 млрд болды, таза пайда $4,1 млрд-қа жетті. ЖИ серверлерінен түсім екі есе өсіп, $16,4 млрд болды, тапсырыстар $60,9 млрд-қа, орындалмаған тапсырыстар портфелі $95 млрд-қа жетті. Компания жылдық болжамын $167 млрд-тан $192 млрд-қа көтерді.

Dell Қазақстанда

Dell заңды тұлғаларының тізімінде Қазақстандағы өкілдік және Dell Technologies Kazakhstan and Central Asia ЖШС бар. 2020 жылы Informburo-ға берген серіктестік материалында компания елде 2005 жылдан бері жұмыс істейтінін, 2013 жылдан бастап Алматы мен Астанада сервис ұстайтынын және электрондық үкімет пен «ақылды қала» жобаларына қатысатынын айтқан. Сол кезде Dell өзін Қазақстанның сервер нарығының көшбасшысы деп атаған — бұл компанияның өз бағасы.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

IDC дерегінше, 2026 жылғы шілде — қыркүйекте Dell бір жыл бұрынғы 10,1 млн-ға қарсы 7,6 млн компьютер жөнелтті, оның үлесі 12,9%-дан 12,1%-ға төмендеді. Сарапшылар нарықтың құлдырауын алдын ала сатып алулармен және жадтың қымбаттауымен байланыстырады.

Ал Dell есептілігі бойынша клиенттік бизнес өсіп жатыр: екінші қаржы тоқсанында CSG 20%-ға өсіп, $15 млрд болды, инфрақұрылым бизнесі 89%-ға өсіп, $31,8 млрд-қа жетті. Компанияны төраға әрі CEO Майкл Делл мен вице-төраға әрі COO Джефф Кларк басқарады.

Дереккөздер: Wikipedia — Dell, Wikipedia — Dell Technologies, SEC — 2010 жылғы Dell-мен реттеу, Dell — VMware-дің бөлінуі (SEC), Dell — 2026 қаржы жылының қорытындысы (SEC), Dell — 2027 қаржы жылының II тоқсаны (SEC), IDC — 2026 жылғы III тоқсандағы ДК нарығы, Dell — заңды тұлғалар тізімі, Informburo — Dell Technologies серіктестік материалы