50-ден асқанда B12 тапшылығы сүйек сынуымен байланыстырылды

50 жастан асқан, B12 дәрумені жетіспейтін адамдардың сүйегі дәрумен деңгейі қалыпты құрдастарына қарағанда жиірек сынған. Қауіп 33%-ға жоғары болып шықты. Бұл деректі 30 қыркүйекте Scientific Reports журналында Тайваньдағы Chi Mei медициналық орталығы мен өзге клиникалардың дәрігерлері жариялады.

Зерттеу бақылауға негізделген, сондықтан ол себепті емес, байланысты ғана көрсетеді. Авторлардың өзі B12 жетіспеушілігі сүйекті сындырады немесе дәрумен ішу бұл қаупті азайтады деп дәлелдемегенін ашық жазады.

Зерттеу қалай жүргізілді

Ғалымдар халықаралық TriNetX желісіндегі иесі көрсетілмеген электронды медициналық карталарды алды. Іріктеуге 2016–2023 жылдары B12 талдауын тапсырған 50 жастан асқан ересектер енді. Деңгейі 199 пг/мл және одан төмен болса, тапшылық деп, 300–900 пг/мл болса, қалыпты деп есептелді.

Дәрумені жетіспейтін әр пациентке B12 деңгейі қалыпты, сипаттамалары ұқсас «егіз» таңдалды. Осылайша әрқайсысында 115 735 адамнан тұратын екі топ шықты. Талдаудан кейінгі алғашқы жыл есепке алынбады. Себебі B12-нің төмендігі басталып қойған аурудың салдары болуы мүмкін жағдайларды алып тастау керек болды.

Басты сандар

• Сүйек сынуы тапшылығы бар адамдардың 7,2%-ында (8362 адам), ал салыстыру тобының 6%-ында (6962 адам) тіркелді.
• Басқа факторлар ескерілгенде, тапшылық кезінде сыну қаупі 33%-ға жоғары болды. Талдаудан кейінгі бір жылдан бес жылға дейінгі кезеңді алсақ, айырма 37% болды.
• Басқа көрсеткіштер де осы бағытта өзгерді: остеопороз диагнозы, аяқ сүйегінің сынуы және қайта-қайта құлау 22–50%-ға жиірек кездесті.

Алайда сурет «дәрумен аз болса, сыну көп» деген қарапайым формулаға сыймайды. Сүйек сынуымен әлсіз байланысты авторлар B12 деңгейі шекаралық адамдардан да, деңгейі қалыптан жоғары адамдардан да тапты. Яғни мәселе дәруменнің өзінде ғана емес, дәрігерді талдау тағайындауға итермелеген денсаулық жағдайында болуы мүмкін.

Шектеулер

B12 деңгейі бір рет қана өлшеніп, кейін бақыланбаған. Іріктеуге дәрігер осы талдауды тағайындаған адамдар ғана кірді, яғни олар бұрыннан бір ауруы бар немесе шағымданған адамдар. Медициналық карталарда сүйек тығыздығы, D дәрумені, кальций және дене белсенділігі туралы дерек болмады. Авторлар сүйектің осалдығынан болған сынықты жарақаттан болған сынықтан ажырата да алмады.

Сондықтан практикалық қорытынды сақ. B12 тапшылығын сүйек денсаулығы мен құлау қаупіне мұқият қарауға себеп деп санауға болады, бірақ сынықтың дәлелденген себебі деп емес. Бұл деректерге сүйеніп дәруменді «сүйек үшін» іше бастауға әлі ерте: қоспалар мен талдаулар туралы шешімді дәрігермен ақылдасқан жөн.

Дереккөздер: Scientific Reports — B12 және сүйек сынуы қаупі туралы мақала, News-Medical — зерттеу мен оның шектеулеріне талдау