Бибісара Асаубаева 2026 жылы қанша табады
2025 жылы Бибісара Асаубаева салыққа дейін шамамен $87 мың, салықтан кейін шамамен $77 мың тапты. 2026 жылдың басты оқиғасы — үміткерлер турниріндегі екінші орын және Norway Chess-тегі жеңіс.
Фото: FIDE
Бибісара Асаубаева — блицтен үш дүркін әлем чемпионы, Қазақстанның басты шахматшы қызы. 2026 жылы ол әлем чемпионына қарсылас анықталатын үміткерлер турнирінде екінші орын алды, кейін Ослодағы Norway Chess әйелдер турнирін жеңді. RIZZ бағасы бойынша, 2026 жылы ол салыққа дейін шамамен $287 мың, салықтан кейін шамамен $243 мың табады. Ақшаның басым бөлігі қолға тиіп қойды. Әзірге белгісізі екеу: федерация уәде еткен олимпиада күмісінің сыйақысы және желтоқсандағы блицтен әлем чемпионаты.
Жазда осы ақша үлкен дауға айналды. Маусымда Бибісара Президентке үндеу жасады: жалақысы үш есе қысқарған, Норвегия алдындағы жиынды өз жүлдесі мен ата-анасының ақшасына өткізген. Оның айтуынша, бір бапкердің өзі күніне $1 мыңнан астам тұрады. Спорт министрлігі 2026 жылы оның дайындығына шамамен 210 млн теңге, яғни $440 мыңдай бөлінгенін айтты. Бірақ бұл — бапкерлерге, жиындарға және ұшу-қонуға арналған қаржы: анасының сөзінше, федерация гранттарын бапкерлерге тікелей аударады. Оның өз табысы — жүлде, сыйақы және жалақы — бұдан әлдеқайда аз.
Жүлдені турнир ұйымдастырушылары, сыйақыны Қазақстан шахмат федерациясы, жалақыны Туризм және спорт министрлігі Спортты дамыту дирекциясы арқылы төлейді. Салықты Қазақстанда төлейді: 2026 жылдан бастап жылдық табыстың 8500 АЕК-ке (шамамен $78 мың) дейінгі бөлігіне 10%, одан асқан бөлігіне 15%. Норвегия мен АҚШ-та жүлденің бір бөлігі сол жерде ұсталады — 15% және 30%-ға дейін.
2026 жыл: сома неден құралады
| Дереккөз | Салыққа дейін | Салықтан кейін |
|---|---|---|
| Александра Костенюкпен Фишер шахматы бойынша матч (ақпан) | $10 мың | $8,5 мың |
| Үміткерлер турнирі, 2-орын (сәуір) | $61,5 мың | $52,3 мың |
| Norway Chess Women, 1-орын (маусым) | $75,2 мың | $63,9 мың |
| Сент-Луистегі Cairns Cup, 3–4-орын (тамыз) | $35 мың | $24,5 мың |
| 2025 жылғы блиц әлем чемпиондығы үшін федерация сыйақысы | $53,2 мың | $47,9 мың |
| Самарқанд олимпиадасының күмісі үшін федерация сыйақысы (уәде етілген) | $44,4 мың | $38,6 мың |
| Минспорт жалақысы (айына шамамен 300 мың теңге) | $7,7 мың | $6,9 мың |
| Барлығы | $287 мың | $242,6 мың |
Кестеге тамыздағы Сен-Тропедегі WR Chess кезеңінде рапидтегі жеңіс үшін берілген жүлде кірмеді: оның мөлшері жарияланған жоқ, сондықтан нақты сома сәл көбірек.
Ең белгісіз жол — олимпиада сыйақысы. Мемлекет шахмат олимпиадасы үшін сыйақы төлемейді, сондықтан құраманың бес мүшесінің әрқайсысына 20 млн теңгеден федерация өз қаражатынан береді. Қазанның ортасында федерация ақшаны «жақын күндері» аударамыз деді. Егер төлем келесі жылға ауысса, қорытындыдан салыққа дейін шамамен $44 мың түсіп қалады да, 2026 жылы салықтан кейін $204 мыңдай қалады. Ал жыл соңында Бибісара блицтен төртінші рет әлем чемпионы атанса, үстіне тағы жүлде қосылады: 2025 жылы бұл титул үшін шамамен $47 мың төленген.
2025 жыл: шамамен $87 мың
2025 жылдың басты ақшасын желтоқсан әкелді: Дохадағы блицтен үшінші әлем титулы шамамен $47 мың болды. Самарқандтағы әйелдер «Гранд свисінде» екі қарсыласымен бөліскен үшінші орын үшін тағы $21,3 мың, әйелдер арасынан бірінші болып шақырылған Лас-Вегастағы Freestyle Grand Slam үшін $7,5 мың, Монакодағы Гран-при кезеңі үшін $3,9 мың алды. Минспорт жалақысы жыл басынан үш есе қысқарып, айына 300 мың теңге болды — бұл жылына шамамен $7 мың.
2025 жылы барлығы — салыққа дейін шамамен $87 мың, салықтан кейін шамамен $77 мың. Forbes.ru 2026 жылғы ақпанда шыққан әлемдегі ең көп табыс тапқан шахматшы әйелдер рейтингінде оны шамамен $111 мың табыспен жетінші орынға қойды.
Осы ақшадан байлығы қалай жиналғанын «Бибісара Асаубаеваның байлығы» мақаласынан оқыңыз.
Дереккөздер: FIDE — 2026 жылғы үміткерлер турнирінің ережесі, Tengri Sport — үміткерлер турнирінің жүлдесі, Azattyq Ruhy — Norway Chess жүлдесі, The Astana Times — Norway Chess-тегі жеңіс, Business Wire — Cairns Cup 2026 қорытындысы, The Astana Times — Костенюкпен матч, WR Chess — Сен-Тропе кезеңі, Tengri Sport — олимпиада мен блиц үшін федерация сыйақысы, Tengri Sport — төлемдер туралы дау, Kazinform — министрлік жауабы, жалақы, Centralmedia24 — Президентке үндеу, Qaz365 — анасының мәлімдемесі және федерация деректері, FIDE — 2025 жылғы рапид пен блиц әлем чемпионатының ережесі, The Astana Times — блицтегі үшінші титул, FIDE — 2025 жылғы әйелдер «Гранд свисінің» ережесі, Wikipedia — Лас-Вегастағы Freestyle Grand Slam, Wikipedia — ФИДЕ әйелдер Гран-при 2024–2025, Lada.kz — Forbes.ru рейтингі, PwC — Қазақстандағы жеке табыс салығы, Skatteetaten — Норвегиядағы спортшылар жүлдесіне салық
