Түнгі тамақ бауыр ауруы қаупімен байланысты шықты
Қорытынды 200 мыңға жуық америкалық медиктің сауалнамасына негізделген, сондықтан ауруды дәл кеш жеген тамақ тудыратынын зерттеу дәлелдей алмайды.
Фото: OHSU
Кешкі астан кейін немесе ұйықтар алдында тамақ ішетін адамдарда бауыр аурулары 20–30% жиі кездеседі. Бұл қорытындыға Орегон денсаулық және ғылым университетінің (OHSU) зерттеушілері келді. Жұмыс 9 қазанда Clinical Gastroenterology and Hepatology журналында жарияланды.
Авторлар үш ірі америкалық зерттеудің деректерін талдады: Nurses’ Health Study, Nurses’ Health Study II және Health Professionals Follow-up Study. Алғашқы екеуіне мейірбикелер, үшіншісіне ер медиктер қатысқан. Барлығы 200 мыңға жуық адам өз тамақтануы мен өмір салты туралы өздері хабарлаған.
Не анықталды
Ғалымдар қатысушыларды тамақтану әдетіне қарай бөліп, кімде бауыр аурулары жиі дамығанын салыстырды. Кеш тамақтану деп кешкі астан кейін немесе ұйқыға жатқаннан кейін жеген тағам саналды. Осылай тамақтанатындарда бауыр ауруларының барлық түрі 20–30% жиі кездескен.
Әңгіме екі диагноз туралы. Біріншісі MASLD, яғни зат алмасу бұзылысымен байланысты бауырдың майлы ауруы. Бұрын оны алкогольсіз майлы ауру деп атайтын. Екіншісі цирроз, бұл кезде бауыр тінінің орнын тыртық басады.
«Бұл кеш тамақтануды бауырдың майлы ауруымен тікелей байланыстырған алғашқы ұзақ мерзімді талдаулардың бірі», дейді жұмыстың жетекші авторы, OHSU гепатологы Роберт Вилечански. Ұйқы мен тәуліктік ырғақ маманы, жұмыстың бірлескен авторы Эндрю Макхилл ұйқының, тамақтың және жаттығудың уақыты шынымен маңызды екенін айтады.
Шектеулері
Зерттеу бақылау түрінде жүргізілген. Ол байланысты көрсетеді, бірақ кеш жеген тамақтың өзі бауырға зиян екенін дәлелдемейді. Қатысушылар әдеттерін өздері сипаттаған, ал кеш тамақтану ұғымы кең анықталған. Оған қоса, бауырдың майлы ауруы бар адамдардың аз бөлігі ғана цирроз сияқты ауыр түріне жетеді.
OHSU баспасөз хабарламасында әр диагноз бойынша бөлек сандар мен бақылау мерзімі көрсетілмеген. Жұмысты Американдық бауыр ауруларын зерттеу қауымдастығының қоры қаржыландырды.
Әрі қарай не болады
Вилечанскидің пікірінше, тамақты ұйқыдан бірнеше сағат бұрын шектеу пайдалы болуы мүмкін. Команда мұны жаңа зерттеуде тікелей тексермек. Онда адамдардың шын мәнінде қашан тамақ ішетіні бақыланады, ал ертерек кешкі ас бауыр көрсеткіштерін жақсарта ма, соны көреді.
Әзірге деректер дайын ережені емес, байланысты ғана көрсетеді. Рационын қайта қарап жүргендерге ақуыз, май және көмірсу нормасын есептеу туралы талдауымыз пайдалы болады.
Дереккөздер: OHSU — Clinical Gastroenterology and Hepatology журналындағы жұмыс туралы баспасөз хабарламасы, News-Medical — кеш тамақтану туралы зерттеуге шолу
