Карим Адейеми

Есеп 3:1 болып тұрды, «Галатасарай» әлі де шабуылға ұмтылып жүрді. Дәл осы сәтте Ханси Флик Карим Адейемиді алаңға шығарды. 65-минутта неміс шабуылшысы доп жерге түспей тұрып соқты — 4:1. Осылайша «Барселона» Ыстамбұлдан маусымдағы оныншы матчта оныншы жеңісін алып кетті. Адейеми үшін бұл каталон жейдесіндегі алғашқы жарқын сәт емес. «Барсаға» келгеніне үш ай да толған жоқ. Бірақ дебют матчында да, Чемпиондар лигасындағы алғашқы ойынында да гол соқты. Бундеслиганың жылдамдық рекордын жасаған ойыншы, Австрия үшін рекордтық трансфер, 450 мың еуро айыппұл — оның тарихы қызықсыз емес.

Шығу тегі мен отбасы

Карим Давид Адейеми 2002 жылғы 18 қаңтарда Мюнхенде туған. Әкесі — нигериялық, анасы — румын. Сондықтан ол Нигерия құрамасында да ойнай алатын еді. Бірақ Германияны таңдады. Нигериямен байланысы басқа жолмен сақталды. Адейеми балалардың оқуы мен спортына көмектесетін қорды қолдайды. Қор негізінен елдегі екінші ірі қала Ибаданда жұмыс істейді.

«Бавария» академиясы және «Унтерхахинг» (2008–2018)

Ол футболды Мюнхендегі шағын «Форстенрид» клубында бастады. 2010 жылы, сегіз жасында, «Бавария» академиясына түсті. Бірақ онда екі-ақ жыл жүрді. Клубта қалу-қалмауы жөнінде келіспеушілік шығып, Карим кетіп қалды.

Кейінгі алты жылын Мюнхен маңындағы «Унтерхахинг» клубында өткізді. 2018 жылғы наурызда 19 жасқа дейінгілер командасында дебют жасап, көп ұзамай лигадағы алғашқы голын соқты. Бірнеше айдан кейін жас ойыншыны «Зальцбург» алды.

«Зальцбург» пен «Лиферинг» (2018–2022)

«Ред Булл» 16 жастағы Адейеми үшін 3,35 млн еуро төледі. Алдымен оны «Лиферинг» фарм-клубына жіберді. Онда ол Австрияның екінші лигасында ересектермен ойнауды үйренді. Дебюті 2018 жылғы 1 қыркүйекте болды: «Аустрия Лустенау» 1:0 есебімен жеңді. «Лиферинг» сапында 35 матчта 15 гол соқты.

Кейін «Зальцбургтің» негізгі құрамына өтті. 2020 жылғы 1 желтоқсанда Чемпиондар лигасындағы алғашқы голын соқты. Ол ойында «Зальцбург» Мәскеуде «Локомотивті» 3:1 есебімен ұтты. Ең мықты маусымы 2021–2022 жылдары болды: чемпионатта 19 гол соғып, лиганың үздік мергені атанды. Австриядағы кезеңнің қорытындысы:

• барлық турнирде 94 матч, 33 гол;
• қатарынан үш рет Австрия чемпионы (2019/20, 2020/21, 2021/22);
• сол маусымдарда үш рет Австрия кубогын жеңіп алды.

Құрама және Фликпен алғашқы гол (2021)

2021 жылғы 5 қыркүйекте Адейеми әлі «Зальцбургта» ойнайтын. Сол кезде Ханси Флик оны Германия құрамасына шақырды. Әлем чемпионатының іріктеуінде Арменияға қарсы матчтың соңында алмастырушы болып шықты. Қосымша уақытта гол соқты — 6:0. Адейеми соғыстан кейін Германия құрамасында ойнаған Австрия клубының алғашқы ойыншысы болды.

Сол жазда ол жастар арасындағы Еуропа чемпионатын жеңіп алды. Флик оны 2022 жылғы әлем чемпионатына да алды. Бірақ Карим онда бір минут та ойнаған жоқ, ал Германия топтан шыға алмады. 2023 жылғы жастар Еуро-сын бұлшық ет жарақаты кесірінен өткізіп алды. 2026 жылғы әлем чемпионатының іріктеуінде ойнады. Бірақ 26 адамдық соңғы тізімге ілікпеді. Негізгі құрамада барлығы 12 матч ойнап, 1 гол соқты.

Дортмундтың «Боруссиясы» (2022–2026)

2022 жылғы 10 мамырда «Боруссия» трансферді жариялады. Сомасы — 30 млн еуро, бонустармен 36 млн-ға дейін жетуі мүмкін еді. «Зальцбург» үшін бұл рекордтық сатылым болды: Австриядан бұрын бірде-бір ойыншы мұндай қымбатқа кетпеген. «Унтерхахинг» қайта сату туралы тармақ бойынша соманың шамамен 22%-ын алды. Келісімшарт бес жылға жасалды. Ол кезде Дортмундты Марко Розе баптайтын. Ол бұған дейін Каримді «Зальцбургта» да жаттықтырған.

Германиядағы төрт маусым біркелкі өтпеді, бірақ жарқын сәттер болды:

• 2022 жылғы 5 қазан — «Боруссия» сапындағы ЧЛ-дағы алғашқы гол, «Севильяны» сырт алаңда 4:1 ұтты;
• 2023 жылғы 4 ақпан — «Фрайбургпен» ойында сағатына 36,65 км жылдамдық, бундеслиганың рекорды;
• 2023 жылғы 15 ақпан — ЧЛ-дың 1/8 финалында «Челсиге» жеке өзі өтіп соққан гол, 1:0;
• 2024 жылғы 30 наурыз — Мюнхенде есепті ашты, 2:0. «Боруссия» «Баварияны» 2019 жылдан бері алғаш рет жеңді;
• 2024 жылғы 1 қазан — «Селтикке» хет-трик (7:1). Бұған дейін ЧЛ-да «Боруссия» сапында мұны тек Левандовски мен Ройс жасаған.

Дортмундтағы ең басты матчы — 2024 жылғы Чемпиондар лигасының финалы. Қарсылас — «Реал». Есеп 0:0 болып тұрғанда Адейеми қақпашымен бетпе-бет шықты, бірақ гол соқпады. «Боруссия» 0:2 есебімен жеңілді. 2024/25 маусымында ЧЛ-дың ширек финалында «Барселонаға» қарсы екі рет ойнады: Барселонада 0:4, үйде 3:1.

Қорытынды: барлық турнирде 146 матч, 36 гол. 2022/23 маусымында бундеслиганың үздік жаңа ойыншысы атанды. 2025 жылғы қыркүйекте айдың үздік голын соқты. Дортмундтағы соңғы маусымы тұрақсыз өтті. Ал Адейеми бір матчта алмастырылғанына ашық наразылық білдіріп, жаңалықтарға ілікті.

«Барселона» (2026 жылдан)

2026 жылғы шілденің басында «Барса» президенті Жоан Лапорта келісімді растады: «Ол бізге көптен бері ұнайды. Ол қауіпті әрі жылдам». Трансфер 23 шілдеде ресми рәсімделді. Келісімшарт бес маусымға, 2031 жылғы 30 маусымға дейін жасалды.

Клуб кетіп қалған Роберт Левандовскийдің және «Манчестер Юнайтедке» оралған Маркус Рашфордтың орнын толтыратын ойыншы іздеді. Адейеми жазда шабуылға алынған екінші ойыншы болды. Біріншісі — Энтони Гордон. Сонымен қатар ол «Барселона» тарихындағы он бірінші неміс. Ортада да, екі қапталда да ойнай алады.

Бастауы өзіне лайық — жылдам болды:

• 2026 жылғы 23 тамыз — Ла Лигадағы дебют матчында гол, «Эльчені» сырт алаңда 5:0 ұтты;
• 2026 жылғы 9 қыркүйек — «Барса» сапындағы ЧЛ-дағы алғашқы гол: 22-минутта шамамен 25 метрден алыс бұрышқа бұрап соқты, «Фейеноордпен» ойын 5:1 аяқталды;
• 2026 жылғы 13 қазан — алмастырушы болып шығып, «Галатасарайға» доп жерге түспей тұрып гол соқты, 4:1.

«Фейеноордпен» ойыннан кейін ол өз ұстанымын қысқа түсіндірді: «Біз аш күйдеміз».

Ақша

• 2018: «Унтерхахинг» → «Зальцбург» — 3,35 млн еуро (germanfootball.co.uk, 2022 жылғы мамыр).
• 2022: «Зальцбург» → «Боруссия» — 30 млн еуро, бонустармен 36 млн-ға дейін (germanfootball.co.uk, 2022 жылғы 13 мамыр). Австрия футболы үшін рекорд.
• 2026: «Боруссия» → «Барселона» — ESPN деректері бойынша 22 млн еуро және 7 млн бонус; AFP бонустармен бірге 29 млн деп жазды (Sports Mole және theScore, 2026 жылғы 23 шілде). «Боруссия» болашақта қайта сатудан пайыз алады. Клубтар соманы ресми түрде жарияламады.

Адейемидің «Барселонадағы» жалақысы сенімді ашық дереккөздерде жарияланған жоқ.

Жеке өмірі

Адейеми 2023 жылдан бері рэп әншісі Лоредана Зефимен кездесті. 2024 жылғы қазанда екеуі жабық рәсіммен үйленді.

Адейеми төңірегіндегі дау

2025 жылғы қарашада Карим мен Лоредана қаруды заңсыз сақтағаны үшін айыппұл төледі. Айыппұл 7 500 еуродан 60 күндік мөлшерлеме болды, яғни 450 мың еуро. Федералдық полиция жұптан кастет пен электрошокер тапты. Ойыншының айтуынша, ол интернеттен ішінде не бар екенін білмей «тосын қорап» тапсырыс берген. Мұны ол ойланбай жасалған қателік деп атады.

Жүлделер мен марапаттар

• Австрия чемпионы: 2019/20, 2020/21, 2021/22;
• Австрия кубогының иегері: 2019/20, 2020/21, 2021/22;
• Австрия чемпионатының үздік мергені: 2021/22;
• Жастар арасындағы Еуропа чемпионы: 2021;
• Чемпиондар лигасының финалисі: 2023/24;
• Бундеслиганың маусымдағы үздік жаңа ойыншысы: 2022/23;
• Фриц Вальтер медалі (алтын): U17 — 2019, U19 — 2021.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

Адейеми «Барселонада» 14-нөмірмен ойнайды. Қыркүйектің соңында оның есебінде 8 матч пен 3 гол бар еді. Оған Ыстамбұлдағы гол қосылды. Флик әзірге оны көбіне қосалқы орындықтан шығатын көзір ретінде пайдаланады. Ал Карим бұл сенімді ақтап жүр. Келесі сынақ — 20 қазанда Парижде ПСЖ-ға қарсы ойын. Әлем чемпионатының тізімінен тыс қалған неміс үшін құрамада асығыс шешім қабылданғанын дәлелдейтін себеп бар.

Дереккөздер: Wikipedia — өмірбаяны мен статистикасы, FC Barcelona — трансфер туралы ресми хабарлама, FC Barcelona — Адейеми туралы он дерек, theScore (AFP) — «Барселонаға» ауысу шарттары, Sports Mole — трансфер сомасының құрылымы, theScore — Лапортаның сөзі, German Football — «Боруссияға» ауысуы және «Унтерхахингтің» үлесі, Salzburg24 — «Зальцбургтің» рекордтық трансфері, NL Times — «Фейеноордқа» соққан голы