Трамп ЖИ штабын құрып, басына барлау директорын қойды

АҚШ президенті Дональд Трамп 4 қазан, жексенбі күні жасанды интеллект жөніндегі федералдық жұмыс тобын құрғанын жариялады. Оның аты Super Intelligence Force, қысқаша SIF. Топты ұлттық барлау директоры Джей Клейтон басқарады. Ол барлық ведомстволардың ЖИ саласындағы саясатын үйлестіреді. Сондықтан әлем қолданып жүрген модельдерді АҚШ қалай реттейтіні енді осы топтың шешіміне байланысты.

Трамп бұл туралы Truth Social әлеуметтік желісінде жазды. Оның айтуынша, топтың міндеті «Американың суперинтеллект саласындағы әлемдік көшбасшылығын сақтау». Президент суперинтеллектің маңызын «көпшілік өнеркәсіптік революция мен интернеттен де зор деп санайтынын» атады. Трамп енді жасанды интеллекттің барлығын осылай атайды.

Топқа кімдер кірді

Клейтоннан бөлек, SIF басшылығында үш орынбасар бар. Олар Федералдық сауда комиссиясының төрағасы Эндрю Фергюсон, соғыс министрінің зерттеулер мен әзірлемелер жөніндегі орынбасары Эмиль Майкл және Кадр қызметі басқармасының директоры Скотт Купор. Эмиль Майкл іс жүзінде Пентагонның техникалық директоры саналады. Топ тікелей Трамп пен Ақ үй аппаратының басшысы Сьюзи Уайлсқа есеп береді.

• ЖИ-дің қаупі мен мүмкіндіктері туралы алғашқы баяндамаға 120 күн берілді, яғни ол 2027 жылғы ақпанның басына дейін дайын болуы керек.
• Топтың жарғысында оның міндеті «шектен тыс реттеуге» жол бермеу екені бөлек жазылған.
• SIF тұтынушылармен, қоғамдық және діни ұйымдармен, маңызды инфрақұрылым операторларымен және ЖИ компанияларымен жұмыс істейді.

Клейтон The Wall Street Journal басылымына берген сұхбатында басты қауіптердің бірі АҚШ-тың ЖИ жарысында «бірінші болмай қалуы» екенін айтты. Демек топ жұмысында шектеуден гөрі жылдамдыққа басымдық беріледі.

Бұл қайдан шықты

Топ 29 қыркүйектегі Ақ үйдегі кездесуден бес күн өткен соң құрылды. Сол күні Трамп жарлыққа қол қойып, федералдық ведомстволарды ресми құжаттардың бәрінде ЖИ-ді «суперинтеллект» деп атауға міндеттеді. Президенттің ғылым және технологиялар жөніндегі кеңесшісіне осы терминнің заңдық анықтамасын ұсыну үшін 60 күн берілді.

Сол кездесуде ірі ЖИ компанияларының басшылары қауіпсіздік туралы ерікті келісімге қол қойды. Оған Google басшысы Сундар Пичаи, Anthropic басшысы Дарио Амодеи, Meta басшысы Марк Цукерберг, OpenAI президенті Грег Брокман, xAI басшысы Илон Маск және Nvidia басшысы Дженсен Хуанг қол қойды. Компаниялар озық модельдерге төрт деңгейлі бақылау орнатуға уәде берді. Бұл ішкі мониторинг, қадағалауға арналған бөлек команда, сырттан тартылған тәуелсіз аудиторлар және олардың есептерін тексеретін тәуелсіз комитет.

«Біз бірлесіп бақылауға, директорлар кеңесі жанынан арнайы комитеттер құруға және жалпы бір-біріміздің үй тапсырмамызды тексеруге келістік», — деді Маск. Вице-президент Джей Ди Вэнс мұның мәнін қарапайым түсіндірді. Оның пікірінше, компаниялар тәуекелге өздері байыппен қарауы керек, ал мемлекеттен реттеу сұрау жағдайды тек нашарлатуы мүмкін.

Бұл нені білдіреді

Ақ үй ЖИ индустриясы өзін-өзі қадағалайтын, ал мемлекет оған бәсекелестерден озуға көмектесетін жолды біржола таңдады. Жаңа топты барлау басшысының басқаруы Вашингтонда ЖИ енді ұлттық қауіпсіздік пен елдер арасындағы бәсеке мәселесі ретінде қаралатынын көрсетеді.

Бұл АҚШ-тан тыс жердегі пайдаланушылар үшін де маңызды. Себебі ChatGPT, Gemini, Claude секілді танымал сервистерді американдық компаниялар жасайды. Егер SIF баяндамасы шектеуді барынша азайту бағытын бекітсе, жаңа модельдер тезірек шығады, ал олардың қауіпсіздігі әзірлеушілердің өз жауапкершілігінде қалады. Мұның жеткілікті ме, жоқ па екені туралы дау индустрияның өзінде де жүріп жатыр. Жақында OpenAI ардагері компаниядан кетіп, оның мәдениетін «сынық» деп атады.

Дереккөздер: TechCrunch — Super Intelligence Force құрылуы туралы, CBS News — Трамптың мәлімдемесі және топ құрамы, PBS NewsHour / AP — топтың міндеттері, Nextgov — 29 қыркүйектегі жарлық пен ЖИ компанияларының келісімі