Krisha.kz

Krisha.kz — Қазақстандағы жылжымайтын мүлік туралы басты хабарландыру алаңы әрі, шын мәнінде, пәтер нарығының ортақ термометрі. Жаңалықтарда «екінші нарықтағы пәтерлер 18 қаланың 16-сында қымбаттады» деп жазылса, ол цифрдың артында көбіне «Крышадағы» хабарландырулар тұрады. Сервис 1997 жылғы апталық газеттен өсіп шықты, иелерінің ауысуын, Baring Vostok қоры мен Kaspi.kz-тің келуін бастан өткерді, ал бүгін оны ай сайын 6 миллионға жуық адам пайдаланады. «Крыша» қалай құрылған, немен табыс табады және оның деректерін неге түзетумен оқу керек — соны талдаймыз.

Шығу тегі: бейсенбі күнгі газет

Тарих 1997 жылдың қыркүйегінде, Алматыда «Крыша» газеті шыққан кезден басталады. Бұл тұрғын үйді сату және жалға беру туралы жеке хабарландырулардың апталық басылымы еді. Газет бейсенбі сайын 2–6 мың дана таралыммен шықты, ал бір нөмірдің көлемі үш-бес дәптерде 120–200 бетке дейін жететін. Редакцияның басты ережесі — қанша келсе де, барлық берілген хабарландыруды әр апта басу және нақты таралымды адал көрсету.

Газет 1996 жылы «Колёса» — дәл осындай, тек көлік туралы апталықты — құрған Вали Хуснутдиновтың баспа бизнесінің бөлігі болды. Екі газет болашақ Kolesa Group-тың тірегіне айналды: бірі көлік туралы, екіншісі пәтер туралы, яғни қарапайым қазақстандық отбасы өмірінің ең ірі екі сатып алуы жайында.

Интернетке көшу: 2006–2014

Krisha.kz сайты 2006 жылы газеттің онлайн нұсқасы ретінде іске қосылып, тез арада Алматының шегінен шықты: хабарландыруларды өңірлерден де бере бастады. 2012 жылдың тамызында қағаз «Крышаның» Астана мен Ақмола облысына арналған жеке басылымы — «Крыша Астана» пайда болды.

Бірақ болашақ енді қағазда емес еді. 2014 жылғы 25 желтоқсанда газет баспа түрінде шығуын тоқтатты, жоба толығымен сайтқа көшті. Kapital.kz деректеріне қарағанда, жабылар сәтте қағаз «Крыша» мен «Колёса» бірге аптасына шамамен 21 мың дана таралыммен тарайтын.

Жаңа иелер: Ломтадзе, Ким және Baring Vostok

2013 жылдың ақпанында компанияны негізін қалаушыдан Kaspi.kz-ті құрған кәсіпкерлер Михаил Ломтадзе мен Вячеслав Ким сатып алды. Forbes Kazakhstan мәліметінше, мәміле $15 млн-ға бағаланған. Бір жылдан кейін, 2014 жылы, бизнеске Baring Vostok тікелей инвестициялар қоры кірді: ол $15 млн салды, ал компания $30 млн-ға бағаланды.

Одан әрі топ баспа емес, IT-компания ретінде өсті. 2018 жылдың желтоқсанында ол Avtoelon.uz автомобиль сервисімен Өзбекстанға шықты. 2021 жылы үш топ-менеджер бизнестің серіктесі әрі иесі атанды. 2023 жылдың қаңтарында ЖШС акционерлік қоғамға айналды, ал сол жылы кейінірек Kolesa Group акциялары ХҚАО биржасында (AIX) пайда болды.

Kaspi.kz бақылауды алады: 2023

2023 жылдың шілдесінде Kaspi.kz Kolesa Group-тың 39,76%-ын Baring Vostok Private Equity Fund V қорынан $88,5 млн-ға — шамамен 39 млрд теңгеге сатып алатынын жариялады. Тағы 11%-ын Михаил Ломтадзе Kaspi-дің еншілес компаниясына сенімгерлік басқаруға берді, сөйтіп маркетплейс дауыс беретін акциялар бойынша бақылау алды (Kapital.kz есебінше, шамамен 50,76%). Мәміле 2023 жылдың қазанында жабылды.

Сол кезде сатып алушылар ашқан цифрлар Kaspi-дің қызығушылығын түсіндіреді: 2023 жылдың бірінші жартысында Kolesa Group түсімі 27 млрд теңге, таза пайдасы 6 млрд теңге болды, компанияның қарызы болған жоқ. 2026 жылғы 23 ақпанда акционерлердің кезектен тыс жиналысы AIX биржасынан кету туралы шешім қабылдады — топ қайтадан жеке компанияға айналды.

Модель қалай жұмыс істейді

Қарапайым пайдаланушы үшін «Крыша» тегін: хабарландыруларды қарауға, сатушыға ішкі мессенджер арқылы жазуға, пәтерді бағалауға болады. Сервис тұрғын үйді сататын және жалға беретіндерден — хабарландыруларға арналған ақылы қызметтерден, агенттер кабинеттерінен және «Жаңа үйлер» бөлімінен табыс табады.

Компания соңғы жылдары іске қосқан негізгі өнімдер:

• Аналитика — бөлім 2017 жылы екі талдаушыдан басталды, 2025 жылға қарай онда 60-тан астам адам жұмыс істеді;
• «Крыша Агенттер» (2018) — «бір пәтер — бір агент — бір иесі» қағидасына құрылған риелторлар бағдарламасы: сервис осылайша қайталанған хабарландырулар мен бағаны жасанды көтеруге қарсы күресті. Компания деректері бойынша, 2025 жылы ол арқылы 3 мың сатып алушы пәтер тапты;
• «Бағалау» (2021) — ЖИ көмегімен пәтердің нарықтық құнын шамалайтын құрал. Басшылықтың айтуынша, ол пайдаланушылардың ең сүйікті үш функциясының қатарында;
• «Крыша Тексеру» — хабарландырулар мен нысандарды тексеру;
• тәуліктік жалға онлайн-брондау (2024 жылғы маусым) — күндерді таңдау, иесінің растауы және қорғалған төлеммен.

«Krisha.kz-тегі онлайн-брондау — тәуліктік жалға берудің ашық әрі қауіпсіз нарығына жасалған қадам», — деп түсіндірді Krisha.kz директоры Севиль Дарган Bes.media-ға берген сұхбатында. 2025 жылдың қорытындысы бойынша брондау бөліміне 100 мың пайдаланушы кірді, ал төрт қалада — Алматы, Астана, Қарағанды мен Балқашта 3 мыңнан астам пәтер брондалды.

Цифрлардағы ауқым

Компанияның өзі жариялаған 2025 жылдың қорытындысы:

• айына 5,9 млн белсенді пайдаланушы;
• алаңда күн сайын 500 мыңнан астам нысан;
• ішкі мессенджерде 54 млн хабарлама;
• модераторлар мен ЖИ күніне 60 мың хабарландыруды тексереді, жылына — 15 млн;
• 350 мыңнан астам қаралған шағым және жойылған 500 мың спам-хабарлама;
• 550-ден астам сараптамалық мақала және YouTube-тағы видеолардың 7,5 млн қаралымы.

Forbes Kazakhstan рейтингінің деректеріне сәйкес, 2025 жылы сайтқа айына 6,53 млн адам кірген, онда шамамен 500 мың белсенді хабарландыру болған. 2023 жылы Krisha.kz елдегі ең ірі 45 сауда интернет-алаңының рейтингінде 31-орында, 2024 жылы 50 алаңның ішінде 35-орында болды.

Сәтсіздіктер мен қиындықтар

Кез келген хабарландыру тақтасының басты дерті — жалған хабарландырулар. Арзан бағадағы алдамшы пәтер, бес риелторда әртүрлі бағамен тұрған бір екі бөлмелі пәтер, көруге алдын ала төлем сұрайтын «иесі». Севиль Дарганның айтуынша, «Крыша» алаяқтыққа қарсы күреске жылына шамамен 500 млн теңге жұмсайды, ал ЖИ арқылы модерация өнімнің қосымша опциясы емес, міндетті бөлігіне айналды.

Екінші қиындық — бәсеке және нарыққа тәуелділік. Екінші нарықта «Крышаның» бәсекелесі — Kn.kz, жаңа үйлерде — швейцариялық Ringier медиатобына тиесілі Homsters. Ал тұрғын үй нарығы құлдыраса, мұны бірінші болып хабарландыру алаңдары сезеді: мәміле аз — ақылы жарнама да аз.

Үшіншісі — деректердің өз дәлдігі. «Крыша» нақты мәмілелердің емес, ұсыныстардың бағасын көрсетеді. Портал талдаушыларының өздері саудаласқанда сатып алушылар 1–7%, кейде 10%-ға дейін жеңілдік алатынын мойындайды.

Сатып алушы мен жалға алушы үшін бұл нені білдіреді

Қазақстаннан пәтер іздесеңіз, «Крышаны» айналып өту мүмкін емес дерлік — ұсыныстардың ең үлкен жиыны осында. Бірақ онымен ересек адамша жұмыс істеген жөн:

• хабарландырудағы баға — саудаласудың соңғы нүктесі емес, бастапқы нүктесі;
• «Бағалау» мен ай сайынғы аналитика нақты аудандағы бағаның шамадан тыс қойылмағанын түсінуге көмектеседі;
• «көргені үшін» алдын ала төлем де, бейтаныс адамға аударым да жасамаңыз — тәуліктік жалға алу үшін қорғалған төлемі бар кіріктірілген брондау бар;
• күмәнді хабарландыруды бірден шағымға жіберген дұрыс: 2025 жылы олардың 350 мыңнан астамы қаралды.

«Крышаның» ай сайынғы баға шолулары — тұрғын үй нарығы туралы жаңалықтардың басты дереккөздерінің бірі. Жуықтағы мысал — бір жылда екінші нарықтағы пәтерлердің 16 қалада қымбаттауы.

Ақша

Krisha.kz жеке есептілігін жарияламайды, бірақ Forbes Kazakhstan ол бойынша түсім деректерін жүргізеді:

• 2020 жыл — $5,95 млн (+30%);
• 2021 жыл — $10,8 млн (+81%);
• 2022 жыл — $13,7 млн (+27%);
• 2023 жыл — $15,2 млн (+10,8%);
• 2025 жыл — $23,3 млн (+6,4%).

Яғни бес жылда түсім төрт есеге жуық өсті. «Крышадан» бөлек Kolesa.kz пен Avtoelon.uz кіретін бүкіл Kolesa Group тек 2023 жылдың бірінші жартысында 27 млрд теңге түсім тапты.

Кім басқарады

Krisha.kz — «Колёса» АҚ (Kolesa Group) құрамында, оны 2023 жылдан бері Kaspi.kz бақылайды. Топты бас директор Дмитрий Ботанов басқарады, жылжымайтын мүлік сервисін — «Крыша» өніміне жауап беретін Севиль Дарган. Kapital.kz 2026 жылғы ақпандағы Kolesa Group акционерлері арасында Михаил Ломтадзе, Николай Бабешкин, Дмитрий Ботанов, Игорь Бородихин мен Ксения Соснюкты атады. Топта үш қаладағы жеті кеңседе шамамен 670 адам жұмыс істейді.

Қызықты деректер

• Қағаз «Крыша» 17 жыл өмір сүрді — 1997 жылғы қыркүйектен 2014 жылғы желтоқсанға дейін.
• «Крыша Астана» жеке басылымы екі жылдан сәл астам уақыт шығып үлгерді.
• 2014 жылы бүкіл компания $30 млн тұрды, ал 2023 жылы Kaspi тек 39,76% акция үшін $88,5 млн төледі.
• «Крышаның» өз редакциясы бар: 2025 жылы ол 550-ден астам мақала шығарды, оларды ай сайын шамамен 500 мың адам оқыды.
• Kolesa Group 2026 жылы 30 жылдығын атап өтті және People Consulting нұсқасы бойынша Қазақстандағы ең үздік он IT-жұмыс берушінің қатарына кіреді.

Қазір не болып жатыр (2026)

«Крыша» елдегі тұрғын үйдің басты витринасы әрі баға туралы цифрлардың негізгі жеткізушісі болып қала береді. Оның қыркүйектегі деректері бойынша Алматыда хабарландырулардағы орташа шаршы метр 796 144 теңге, Астанада 611 306 теңге тұрады, ал бір жылда ең жылдам Көкшетау, Астана мен Қарағанды қымбаттады. Портал сарапшылары биыл күзде бағаның жаппай төмендеуін күтпейді: олардың бағалауынша, нарық қайта жазылған баға арқылы емес, саудаласу арқылы түзеледі.

Стратегиялық тұрғыдан «Крыша» хабарландыру тақтасынан толыққанды мәміле сервисіне қарай жылжып келеді: брондау, тексеру, бағалау, агенттермен жұмыс. Ал басты акционері Kaspi.kz болғандықтан, оның артында елдегі ең қуатты төлем экосистемасы тұр — және алдағы жылдардың басты сұрағы да осы: тұрғын үйді жалға алу мен сатып алу қаржы сервистерімен қаншалықты тығыз біте қайнасады.

Дереккөздер: Krisha.kz — «Крыша» газеті туралы, Forbes Kazakhstan — интернет-алаңдар рейтингіндегі Krisha.kz, Forbes Kazakhstan — Kaspi.kz Kolesa Group үлесін сатып алады, Kapital.kz — Kolesa Group AIX биржасынан кетеді, Online Marketplaces — Kaspi.kz Kolesa-ны бақылауға алады, Digital Business — Севиль Дарганмен сұхбат, Bes.media — Krisha.kz жалға беру нарығын қалай дамытады, NUR.KZ — Krisha.kz-тің 2025 жылғы қорытындысы, Digital Business — Kolesa Group-қа 30 жыл