Revolution Medicines

Revolution Medicines — Редвуд-Ситидегі америкалық биотех компания. Ол RAS ақуыздарына қарсы таблеткалар жасайды: бұл топтағы мутациялар ісіктің өсуін жиі қоздырады. Он жылдан астам уақыт компанияның бірде-бір мақұлданған дәрісі болмады. 2026 жылғы тамызда FDA оның алғашқы препараты Rasonque-ды (дараксонрасиб) метастаздық ұйқы безі обырына тіркеді, ал қазанда еуропалық EMA реттеушісі оны мақұлдауға ұсынды.

Саңырауқұлаққа қарсы молекулалардан басталды (2014–2015)

Компания 2014 жылы Midasyn деген атпен пайда болды. Оның ғылыми негізі — Урбана-Шампейндегі Иллинойс университетінің химигі Мартин Бёрктің әзірлемесі. Бұл қарапайым химиялық «кірпіштерден» табиғи заттарға ұқсас күрделі молекулаларды жинаудың стандартты тәсілі еді. Алғашында стартап университеттің EnterpriseWorks инкубаторында отырды.

2015 жылғы ақпанда Third Rock Ventures венчурлық қоры компанияның іске қосылғанын жариялап, оған А раундында $45 млн салды. Президент әрі бас директор болып Third Rock серіктесі Марк Голдсмит, бас ғылыми қызметкер болып Дэвид Помплиано тағайындалды, ғылыми кеңесті Бёрк басқарды. Алғашқы дәрі үміткерлері мүлде онкологиялық емес еді: команда бүйрекке уытты әсері жоқ амфотерицин B саңырауқұлаққа қарсы препаратының нұсқасын жасамақ болды. 2015 жылы инкубатордан шыққан соң штаб-пәтер Калифорниядағы Редвуд-Ситиге көшті.

Обырға бетбұрыс және биржа (2018–2020)

2010-жылдардың соңына қарай компанияның басты тақырыбы онкология, нақтырақ айтқанда RAS ақуыздары болды. Revolution-ның сол кездегі жетекші препараты — RMC-4630. Оны француздық Sanofi-мен бірге әзірледі, IPO кезінде Sanofi акциялардың 7,8%-ына иелік етті.

2020 жылғы ақпанда Revolution Medicines Nasdaq биржасына шықты. Ол орналастыруды 10 миллионнан 14 миллион акцияға дейін ұлғайтып, оларды ауқымның жоғарғы шегімен — $17-дан сатты, сөйтіп $238 млн тартты. Сауданың алғашқы күні акциялар 70%-ға қымбаттап, $28,90-да жабылды, ал компания шамамен $1,65 млрд-қа бағаланды.

Ірі сынақтарға ақша (2023–2025)

2023 жылы Sanofi-мен ынтымақтастық тоқтады, серіктестіктен түсетін табыс та азайды: бір жылда $11,6 млн, ал бір жыл бұрын $35,4 млн. 2023 жылғы таза шығын $436,4 млн болды. Сол жылы компания ерекше мәміле жасады. 2023 жылғы қарашада ол EQRx стартапын сатып алды. EQRx өз бағдарламаларын жауып жатқан, бірақ шотында ақшасы бар еді. EQRx акционерлері Revolution акцияларын алды, ал Revolution таза түрде шамамен $1,1 млрд алды. Компанияның айтуынша, бұл ақша клиникалық бағдарламаларға жұмсалды.

Басты үміткер RMC-6236 болды, кейін оған дараксонрасиб деген атау берілді. Бұл белсенді күйдегі мутантты RAS ақуыздарының кең ауқымына әсер ететін таблетка. 2023 жылдың соңында компания алғашқы сынақтарда өкпе обыры кезінде ісіктің жауап беру жиілігі шамамен 40–45%, ұйқы безі обыры кезінде шамамен 25% болғанын хабарлады. Осыдан кейін ол үшінші фазадағы сынақтарды бастады.

2025 жылғы маусымда Royalty Pharma дараксонрасибті $2 млрд-қа дейін қаржыландыруға келісті. Схема екі бөліктен тұрады: препараттың болашақ әлемдік сатылымынан үлес алу орнына $1,25 млрд-қа дейін және $750 млн-ға дейін несие. Ақшаның бір бөлігі бірден берілді, қалғаны сәтті деректер мен мақұлдаудан кейін берілмек.

Сатып алу туралы қауесет (2026 жылғы қаңтар)

2026 жылғы қаңтарда, Сан-Францискодағы J.P. Morgan конференциясы алдында Financial Times Merck компаниясы Revolution-ды $28–32 млрд-қа сатып алу туралы келіссөз жүргізіп жатыр деп жазды. The Wall Street Journal үміткерлердің арасында AbbVie-ді де атады, бірақ AbbVie мұны теріске шығарды. 9 қаңтарда сауда ашылғанға дейін Revolution акциялары 12,7%-ға қымбаттап, $121-ға жетті. Мәміле болмады: WSJ дерегінше, тараптар баға бойынша келіспегендіктен Merck келіссөзден шықты. The Pharma Letter есебінше, қауесетке дейін компания шамамен $16 млрд-қа, кейін $22 млрд-тан астам сомаға бағаланған.

Сынақ және АҚШ-тағы мақұлдау (2026)

Шешуші сынақ — бұрын ем алған ұйқы безі обыры бар шамамен 500 науқас қатысқан RASolute 302 үшінші фазасы. Дараксонрасибті химиотерапиямен салыстырды. Жалпы өмір сүрудің медианасы 13,2 ай болды, химиотерапияда — 6,7 ай. Өлім қаупі шамамен 60%-ға азайды. Нәтижелер 2026 жылы ASCO конгресінде көрсетіліп, The New England Journal of Medicine журналында жарияланды.

Препаратты көтеру қиын. Американдық нұсқаулықта ең жиі кездесетін жанама әсерлер — іш өту, безеуге ұқсас бөртпе, стоматит, жүрек айну және құсу. Ауыр жағымсыз реакциялар науқастардың 30%-ында болды.

Мақұлданбай тұрып-ақ, 2026 жылғы мамырда FDA кеңейтілген қолжетімділік бағдарламасына рұқсат берді: тамызға қарай препаратты АҚШ-тың барлық дерлік штатында 2000-нан астам науқас алды. FDA өтінімді ұлттық басымдық ваучерлерінің пилоттық бағдарламасы бойынша қарады. 2026 жылғы 26 тамызда агенттік Rasonque-ды мақұлдады — PharmExec дерегінше, жоспарлы шешім күнінен шамамен алты жарым ай бұрын. Препарат кемінде бір желілік жүйелі терапиядан өткен немесе құрама химиотерапия сәйкес келмейтін метастаздық ұйқы безі аденокарциномасы бар ересектерге тағайындалады. Сан-Францискодағы Калифорния университетінің онкологы Эндрю Ко STAT-қа бұл «ұйқы безі обырын емдеудегі ондаған жылдағы ең ірі оқиға» екенін айтты.

Ақша

Rasonque-ға дейін компанияның сатылымы болған жоқ, оның есептілігі — шығындар тарихы. 2026 жылғы екінші тоқсан бойынша ресми есепке сәйкес:

• тоқсандағы таза шығын — $644,4 млн, бірінші жартыжылдықта — $1,098 млрд;
• зерттеу мен әзірлеуге жұмсалған қаржы — тоқсанда $394,9 млн;
• 2026 жылғы 30 маусымдағы ақша мен бағалы қағаздар — $3,9 млрд;
• 2026 жылғы операциялық шығын болжамы — $2,1–2,2 млрд.

2026 жылғы сәуірде Revolution акциялар мен айырбасталатын облигацияларды бір мезгілде орналастырып, $2,225 млрд тартты, мамырда Royalty Pharma-дан $250 млн-дық екінші траншты алды.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

2026 жылғы 12–15 қазандағы отырыста EMA-ның CHMP комитеті кемінде бір желілік емнен кейін метастаздық ұйқы безі обыры бар ересектер үшін Rasonque-ды Еуроодақта мақұлдауды ұсынды. Түпкілікті шешімді Еурокомиссия шығарады. Толығырақ — EMA шешімі туралы rizz.kz жаңалығында.

Компания дараксонрасибті емнің ертерек желілеріне және басқа ісіктерге шығаруға тырысады. Қатар үшінші фазадағы сынақтар жүріп жатыр:

• RASolute 303 және 304 — ұйқы безі обыры кезіндегі бірінші желілік және адъювантты терапия;
• RASolve 301 — RAS мутациясы бар өкпе обыры, алғашқы деректер 2027 жылы күтіледі;
• RASolute 309 — дараксонрасибтің G12D мутациясына қарсы золдонрасибпен комбинациясы, 2026 жылғы 5 қазанда басталды;
• G12C мутациясына қарсы элиронрасиб — өкпе обыры бойынша үшінші фаза 2026 жылдың төртінші тоқсанында басталуы тиіс.

Компанияны бұрынғыдай Марк Голдсмит басқарады, ол директорлар кеңесінің төрағасы да.

Дереккөздер: University of Illinois Research Park — компанияның іске қосылуы және А раунды, University of Illinois Research Park — Midasyn тарихы, Global Corporate Venturing — 2020 жылғы IPO, Revolution Medicines — 2023 жылдың қорытындысы, Revolution Medicines — EQRx-ті сатып алу, Royalty Pharma — $2 млрд-қа дейін қаржыландыру, BioSpace — сатып алу туралы қауесет, The Pharma Letter — Merck келіссөзден шықты, Revolution Medicines — 2026 жылғы II тоқсан есебі, PharmExec — FDA мақұлдауы, STAT — Rasonque мақұлдануы, EMA — CHMP отырысының қорытындысы