«Әл-Наср»

«Әл-Наср» — Эр-Рияд қаласының футбол клубы. Оның қоржынында елдің 11 чемпиондығы, 1998 жылғы Азия кубок иегерлерінің кубогы және ФИФА-ның алғашқы клубтар арасындағы әлем чемпионатына қатысу бар. 2022 жылдың соңында мұнда Криштиану Роналду келді, 2023 жылдан бері клубты PIF егемен қоры басқарады, ал 2026 жылғы мамырда команда жеті жылда алғаш рет чемпионатты жеңді. 12 қазанда «Әл-Наср» АФК Элиталық чемпиондар лигасында өзбекстандық «Нефтчиді» 3:1 есебімен ұтты, ал Роналду мансабындағы 981-голын соқты.

Әл-Джаба ағайындыларының клубы (1955–1970 жылдар)

«Әл-Насрды» 1955 жылы Эр-Риядта Әл-Джаба ағайындылары пікірлестерімен бірге құрды. Атауы «Жеңіс» деп аударылады. Жанкүйерлер команданы Әл-Әлями — «Ғаламдық» және Фарис Неджд — елдің орталық аймағының атымен «Неджд сері» деп атайды. Клубты ең ұзақ басқарған ханзада Абдуррахман бин Сауд: президент ретінде үш мерзімі жалпы 39 жылдан асты, клубта оны «„Әл-Насрдың“ бас әкесі» деп атайды.

Алғашқы трофейлер 1970 жылдары келді. 1972/73 маусымы мұрагер ханзада кубогын әкелді, ал 1973/74 және 1974/75 маусымдарында команда чемпионатты қатарынан екі рет жеңді. 1976 жылы ол бес Корольдік кубоктың алғашқысын алды.

Маджид Абдулла дәуірі (1977–1998)

1977–1998 жылдары «Әл-Наср» сапында шабуылшы Маджид Абдулла ойнады. Ол Сауд Арабиясы чемпионатында 189 гол соқты — бұл лига рекорды — және клуб тарихындағы ең үздік бомбардир атанды. Оның тұсында команда 1980, 1981, 1989, 1994 және 1995 жылдары чемпионатты, сондай-ақ төрт Корольдік кубокты жеңді.

Шыңы 1998 жыл болды. Азия кубок иегерлерінің кубогы финалында «Әл-Наср» кореялық «Сувон Самсунг Блюуингзді» 1:0 есебімен ұтты, кейін екі матчтық Азия суперкубогында «Пхохан Стилерспен» екі ойынның қорытындысында тең түсті. 1998 жылғы 12 сәуірде, кубоктағы жеңістен соң Маджид Абдулла мансабын аяқтады.

2000 жылғы қаңтарда «Әл-Наср» Бразилияда өткен ФИФА-ның алғашқы клубтар арасындағы әлем чемпионатында Азияның атынан ойнады. Команда топтан шыға алмай, үшінші орын алды, бірақ ФИФА-ның әділ ойын жүлдесін алды.

Атақтарға оралу (2013–2022)

1995 жылдан кейін «Әл-Наср» чемпионатты жиырма жылға жуық жеңе алмады. Бұл үзілісті 2013/14 маусымы бұзды: команда лиганы да, мұрагер ханзада кубогын да алды, ал 2015 жылы атағын қорғады. Келесі чемпиондық 2019 жылы келді, одан кейін 2019 және 2020 жылдары Сауд Арабиясының екі суперкубогы болды.

Роналду және PIF ақшасы (2022–2025)

2022 жылғы 30 желтоқсанда «Әл-Наср» Криштиану Роналдумен екі жарым жылға келісімшарт жасады, кейін ол ұзартылды. Жарты жылдан соң, 2023 жылғы маусымда билік клубты Public Investment Fund егемен қорына берді. PIF «Әл-Наср», «Әл-Хиляль», «Әл-Иттихад» және «Әл-Ахли» акцияларының 75%-ын алды, қалған 25%-ы клуб мүшелерінің коммерциялық емес қорларында қалды. Билік мұны Vision 2030 бағдарламасымен және 2030 жылға қарай әлемнің ең мықты он лигасының қатарына кіру жоспарымен түсіндірді. «Әл-Насрдың» директорлар кеңесіндегі жеті орынның бесеуін PIF алды.

2023 жылдың жазында командаға Садио Мане, Марсело Брозович, Эмерик Ляпорт, Отавиу, Секо Фофана және Алекс Теллес келді. Тамызда «Әл-Наср» финалда «Әл-Хилялды» қосымша уақытта 2:1 есебімен ұтып, Араб клубтарының чемпиондар кубогын жеңді. Екі голды да Роналду соқты, ол алты голмен турнирдің үздік бомбардирі атанды. АФК Элиталық чемпиондар лигасының 2024/25 маусымында команда жартылай финалға жетіп, жапондық «Кавасаки Фронталеге» 2:3 есебімен жеңілді.

Чемпиондық және бапкер ауысуы (2025–2026)

2025 жылғы шілдеде Стефано Пиолидің орнына бапкер болып португалдық Жорже Жезус келді. 2026 жылғы 22 мамырда, соңғы турда «Әл-Наср» «Дамакты» 4:1 есебімен талқандады — Роналду екі гол соқты — және «Әл-Хилялдан» екі ұпай артық, 86 ұпаймен чемпион атанды. Бұл клубтың 2019 жылдан бергі алғашқы атағы және Роналдудың Сауд Арабиясындағы алғашқы чемпиондығы. «Бұл — бәріміздің жеңісіміз, әсіресе Криштианудың жеңісі, өйткені ол Сауд Арабиясында әлі бірде-бір атақ алмаған еді. Мен бұл іске оған чемпион болуға көмектесемін деп айтқандықтан ғана келістім», — деді Жезус. АФК Чемпиондар лигасы Екіде команда финалға шығып, жапондық «Гамба Осакаға» 0:1 есебімен жеңілді.

Маусымнан кейін Жезус кетті. 2026 жылғы 3 шілдеде клуб бас бапкер етіп австралиялық Анж Постекоглуды тағайындап, онымен екі маусымға келісімшарт жасады. 2025 жылы Постекоглу «Тоттенхэммен» Еуропа лигасын жеңді, бірақ екі аптадан соң жұмыстан шығарылды, ал күзде «Ноттингем Форестте» 39 күн ғана жұмыс істеді. Reuters келтірген БАҚ хабарлауынша, бұған дейін оның кандидатурасы Қазақстан құрамасына да қарастырылған, бірақ жалақы талабы тым жоғары болып шыққан.

Қазір не болып жатыр (2026 жылғы қазан)

Иесі де өзгеріп жатыр. 2026 жылғы 20 тамызда спорт министрлігі клуб мүшелері қорына тиесілі 25% акция PIF-ке өтетінін, ал қордың кеңесі таратылатынын хабарлады. Ведомство мұны меншікті берудің «екінші кезеңі» деп атады. EnterpriseAM іскерлік басылымы қор клубты сату жөнінде келіссөз жүргізіп жатқанын жазды, бірақ сатып алушыларды атамады. Салыстыру үшін: 2026 жылғы сәуірде PIF «Әл-Хиляльдің» 70%-ын Kingdom Holding компаниясына 840 млн риялға сатты.

Азиядағы жаңа маусымды «Әл-Наср» БАӘ-нің «Әл-Айнына» 0:4 есебімен жеңілуден бастады. 12 қазанда Эр-Риядта команда ферғаналық «Нефтчиді» 3:1 есебімен ұтты, Роналду 42-минутта гол соқты. Sports.kz дерегінше, бұл оның кәсіпқой мансабындағы 981-голы. Толығырақ — біздің матч туралы жаңалықта және Криштиану Роналду туралы досьеде. Турнирдегі келесі матчты «Әл-Наср» 26 қазанда өз алаңында БАӘ-нің «Әл-Васл» клубымен өткізеді.

Клуб президенті — Абдулла әл-Маджид, 2025 жылғы шілдеден бас директордың міндетін атқарушы — Жозе Семеду. Команда үй матчтарын «Әл-Әууәл Парк» деп аталатын 25 мың орындық Король Сауд университетінің стадионында өткізеді.

Дереккөздер: Wikipedia — «Әл-Наср» тарихы, Inside World Football — клубтардың PIF қорына берілуі, Khaleej Times — 2026 жылғы чемпиондық, Сауд Про-лигасы — Жезустің атаққа қатысты пікірі, Reuters / The Star — Постекоглуды тағайындау, EnterpriseAM — қалған 25%-дың PIF-ке өтуі, Sports.kz — «Нефтчимен» матч