Доллар бір күнде 6 теңгеге қымбаттап, биржада 451-ге жетті

Жұма, 2 қазанда теңге бір күнде долларға шаққанда алты теңгеден астам құнсызданды. Сағат 17:00-дегі сауда қорытындысы бойынша Қазақстан қор биржасында (KASE) орташа өлшенген бағам 448,36 теңге болды — бір тәулік бұрынғыдан 6,10 теңгеге жоғары. Соңғы мәмілелер 451,50 теңгеден жасалды, ал Алматыдағы айырбастау пункттері кешке қарай долларды 453 теңгеден сатты.

Күндіз бағам 444,29 мен 451,62 теңге аралығында құбылды. Сауда көлемі $457,3 млн болды, биржада 1252 мәміле жасалды. Ұлттық банктің 2 қазанға арналған ресми бағамы 441,89 теңге еді, ал демалыс күндеріне, 3–5 қазанға, реттеуші оны 447,73 теңге деңгейінде белгіледі. Астанадағы айырбастау пункттерінде сатудың ең жоғары бағасы 452 теңгеге жетті.

Бір апта ішінде теңге қыркүйектің соңында қайтарғанының бәрін дерлік жоғалтты: апта басында долларды биржада 441,77 теңгеге алуға болатын. Ұлттық валюта бір мезгілде еуро, рубль және юаньға қатысты да әлсіреді — күн қорытындысында еуро 4,11 теңгеге қымбаттап, 504,73 теңгеге жетті.

Бір айлық нығаюдан кейін

Секіріс теңге үшін сәтті болған қыркүйектен кейін болды: ай ішінде ұлттық валюта 4,6%-ға нығайып, доллар үшін 440,49 теңгеге жеткен. Нарықта валюта соншалықты көп болғандықтан, Ұлттық банк зейнетақы активтеріндегі валюталық үлесті сақтау үшін $986 млн — бүкіл сауда көлемінің 9,4%-ын сатып алды. Ұсыныс артық болғандықтан, реттеуші Ұлттық қормен «айналық» операциялардың $200–300 млн-дық бөлігін де кейінге қалдырып, оларды жүргізу мәселесін нарықтағы жағдайға қарай шешетінін мәлімдеді.

Шикізат жағы бұл жолы теңгені қолдап тұрды: жұма күні Brent мұнайы баррель үшін шамамен $101,7 деңгейінде болды. Дереккөздерде дәл жұмадағы секірістің ресми түсіндірмесі жоқ, сондықтан әзірге бұл ұзақ нығаюдан кейінгі нарықтағы күрт түзету деп айтуға болады.

Әмиянға әсері қандай

• Доллар мен еуро сатып алу қымбаттады: айырбастау пункттерінде доллардың сату бағасы күн ортасындағы 448–449 теңгенің орнына қазір 452–453 теңге.
• Теңгенің әлсіреуі уақыт өте келе импорт тауарларының — техниканың, көліктің, азық-түліктің бір бөлігінің бағасына әсер етеді.
• Жинағын долларда ұстайтындар үшін апта пайдамен аяқталды, ал теңгедегі салымшылар үшін керісінше.

Жылдық инфляция қыркүйекте тамыздағы 9,8%-дан 9,3%-ға дейін баяулады, ал Ұлттық банк 2026 жылдың қорытындысында оны 9–11% аралығында күтеді. Қазір 16,25% болып тұрған базалық мөлшерлеме бойынша келесі шешімді реттеуші 23 қазанда Астана уақытымен сағат 12:00-де жариялайды — бағам динамикасы осы шешімдегі дәлелдердің бірі болмақ.

Бір апта бұрын қозғалыс керісінше болған — ол кезде доллар 442 теңгеден төмен түскен.

Дереккөздер: Kursiv — 2 қазандағы сауда қорытындысы, Kapital.kz — биржадағы бағам және ресми бағам, Forbes.kz — еуро, рубль және юань бағамы, Informburo — айырбастау пункттеріндегі бағам, Kapital.kz — Ұлттық банк айналық операцияларды кейінге қалдырды, LS — қыркүйектегі инфляция, ҚР Ұлттық банкі — базалық мөлшерлеме туралы шешім