Наталия Силва

Наталия Силва — тұрғыны бес мыңға жетпейтін шағын қаладан шыққан бразилиялық жекпе-жек шебері, 2026 жылдың 3 қазанынан бері UFC-дің ең жеңіл салмақтағы чемпионы. Жекпе-жекке ол аз қамтылған отбасылардың балаларына арналған тегін таэквондо үйірмесі арқылы келді, алғашқы төрт кәсіпқой кездесуінің үшеуінде жеңілді, бөлме жалдауға ақшасы болмағандықтан тура залда тұрды — ақыры қатарынан 15 жекпе-жекте жеңіске жетті, оның тоғызы UFC-де. Белбеу оған бос күйінде бұйырды: Силва Шевченко босатқан белбеуді алды, демек дивизионның басты сұрағы әлі алда — жарақаттан кейін оралған соң Қырғызстанда туған Валентина Шевченкомен кездесу.

Шыққан жері: Пинго-д’Агуа

Наталия Миранда Кристина да Силва 1997 жылғы 3 ақпанда Бразилияның оңтүстік-шығысындағы Минас-Жерайс штатында, Белу-Оризонтиден шамамен 240 км жердегі Пинго-д’Агуа деген шағын қалада дүниеге келген. Sherdog мәліметінше, онда бес мыңнан аз адам тұрады. UFC оның туған қаласы ретінде көршілес Тимотеуді көрсетеді, ал өзі Ипатинга атынан шығады.

Силва отбасы туралы көп айтпайды, бірақ қайдан шыққанын жасырмайды. «Адамдар менікі сияқты қарапайым бастаудан да шыңға жетуге болатынын көріп, шабыттанғанын қалаймын», — деді ол чемпиондық жекпе-жек алдында.

Спортқа қалай келді

Үлкен спорт өлшемімен алғанда Силва жекпе-жекке кеш келді — 16 жасында, 2013 жылы. Бұл аз қамтылған отбасылардың балаларына таэквондоны тегін үйрететін әлеуметтік жоба еді. «Мен бұл спортқа ғашық болдым да, содан бері тоқтаған емеспін», — деп еске алды ол UFC-ге берген сұхбатында.

18 жасында достары оны ММА ережесімен жекпе-жекке шақырды — ол келісті. Тұрыстағы соққылары сол кезде-ақ мықты болатын, ал күрес пен партер мүлде жоқ еді, бұл мансабының басында жеңілістерге әкелді. Таэквондо оның стилінің негізі болып қала берді: Силвада күлгін белбеу бар, UFC дерегінше — бразилиялық джиу-джитсудан қоңыр белбеуі де бар.

2015–2017: ауыр бастау

2015 жылғы 25 сәуірдегі кәсіпқой дебюті екінші раундта Кения Мирандадан техникалық нокаутпен аяқталды. Әрі қарай да оңай болған жоқ: Sherdog есебінше, алғашқы төрт кездесудің үшеуінде Силва мерзімінен бұрын жеңілді. Сол 2015 жылы ол алғашқы жеңісін қарсыласының дисквалификациясы арқасында алды, ал 2016 жылы нокаут пен техникалық нокаут қосты.

Бетбұрыс 2017 жылы болды. Жаттықтырушы Карлос Борраша оған өзінің Team Borracha залының есігін ашып, баспанамен көмектесті. Қазір оның бұрышында Борраша өзі, Фелипе Рейс, Эдвалду Бадола және Лукас Уоллес тұр, ал зал Белу-Оризонти маңындағы Контажен қаласында орналасқан.

2017 жылдың желтоқсанынан бері Силва жеңілген жоқ — чемпиондық жекпе-жекке дейін бұл серия 14 жеңіске жетті, одан кейін — 15-ке. Сәтсіз бастаудан кейін оны бірде-бір рет мерзімінен бұрын тоқтатқан емес: Sherdog мәліметінше, кейін тек екі рет төрешілер шешімімен жеңілді — Даяне Фирмину мен Марина Родригеске.

2019: Jungle Fight белбеуі

Бразилияның басты аймақтық лигасы Jungle Fight Силва үшін секіртпе болды. 2019 жылғы 19 қазанда JF 96 турнирінде ол бірінші раундта Габриэла Марсалды шынтақ қайырмасымен жеңіп, ең жеңіл салмақтағы әйелдер белбеуін алды. Сол жылдың 28 желтоқсанында-ақ титулын қорғады — тағы да шынтақ қайырмасымен, бірақ төртінші раундта, Жоиси Мараға қарсы.

UFC-ге жол жарақаттарға байланысты созылды. 2021 жылдың қаңтарынан октагондағы дебютіне дейін Силва қолын екі рет сындырып, мұрнын сындырды. «Қолымды екі рет сындырдым, мұрнымды сындырдым. Бөлмеге төлейтін ақшам болмағандықтан, залымда тұрдым», — деп айтты ол UFC-ге. UFC 332 алдында ол физиотерапия кабинетінің еденінде ұйықтағанын еске алды.

2022–2023: дебют және алғашқы жеңістер

Силва UFC-ге 25 жасында келді. Дебюті 2022 жылғы 18 маусымда Остинде өтті: канадалық Жасмин Жасудавичюсті бірауыздан шешіммен жеңді. Қызығы, төрт жылдан кейін Жасудавичюстің өзі белбеуге үміткерлердің қатарына қосылды.

• 2022 жылғы 19 қараша — Тереза Бледаны айналып тұрып аяқпен соғу (spinning back kick) арқылы техникалық нокаут және кештің үздік өнері бонусы;
• 2023 жылғы 20 мамыр — Виктория Леонардоны бірінші раундта техникалық нокаут;
• 2023 жылғы 19 тамыз — Бостондағы UFC 292 турнирінде рейтингтің үздік он бестігіндегі Андреа Лиді шешіммен жеңу.

Лимен жекпе-жек қарсаңында Силва бразилиялық журналистерге өзінің пірі — Аманда Нунес екенін айтты: «Аманда керемет. Ол тамаша мансаппен кетті. Ол көптеген әйелдер үшін шабыт». Сондай-ақ Бразилияда спортшы болу оңай емес екенін қосты: спортшы UFC-ге жетсе, оның артында орасан еңбек, батылдық пен күш тұр.

2024: Араужу, жеке қайғы және Андраде

2024 жылғы 3 ақпанда, өзінің 27 жасқа толған күні, Силва отандасы Вивиани Араужуды соққыда басып озып, бірауыздан шешіммен жеңді. Маңызды соққылар саны бойынша ол қарсыласынан екі еседен астам көп соқты.

Осыдан кейін ол жеті айға жоғалып кетті. Себебін Силва MMA Junkie-ге берген сұхбатында өзі атады: «Өмірімде ауыр кезең болды. Төрт ай бұрын қыз бауырымнан айырылдым. Ертерек шыққым келді, бірақ шыға алмадым».

Ол бірден кештің екінші басты жекпе-жегімен оралды. 2024 жылғы 7 қыркүйекте UFC Vegas 97 турнирінде Силва ең кіші салмақтағы UFC-дің бұрынғы чемпионы Джессика Андрадені шешіммен жеңіп, кештің үздік жекпе-жегі бонусын алды. Бұл бұрынғы чемпиондарды үш жеңудің алғашқысы еді.

2025–2026: Грассо, Намаюнас және кезек

2025 жылғы 10 мамырда Монреальдағы UFC 315 турнирінде Силва ең жеңіл салмақтың бұрынғы чемпионы Алекса Грассоны сенімді түрде ұтты: үш төрешінің бәрінде 30:27. Жанкүйерлердің бір бөлігі жекпе-жекті іш пыстырарлық деп санады, бірақ нәтиже бразилиялықты титул кезегінің алдыңғы қатарына шығарды.

Алайда кезек жылжымады: белбеу 2024 жылы оны Грассодан қайтарып алған, кейін Манон Фьороға және 2025 жылғы қарашада UFC 322-де Чжан Вэйлиге қарсы қорғаған Шевченкода болды. Силва тағы бір іріктеу жекпе-жегін өткізді — 2026 жылғы 24 қаңтарда Лас-Вегастағы UFC 324-те екі дүркін чемпион Роуз Намаюнасқа қарсы. Американдық басын өз пайдасына шешті, бірақ үшінші раундта Силва аяқпен соққылар мен күрес арқылы қарқынды өзгертіп, барлық төреші есебінде 29:28 жеңді. Залдағылар үкімді салқын қарсы алды, бірақ міндет орындалды: Силва дивизион рейтингінде бірінші орынға, салмаққа қарамайтын әйелдер рейтингінде төртінші орынға көтерілді.

UFC 332: чемпиондық белбеу

Силва мен Шевченконың титулдық жекпе-жегі 2026 жылғы 3 қазанға — Солт-Лейк-Ситидегі Delta Center аренасында өтетін UFC 332-нің басты оқиғасына белгіленді. 5 қыркүйекте UFC чемпионның жарақатқа байланысты белбеуден бас тартатынын хабарлады. Оның жаттықтырушысы Павел Федотов былай түсіндірді: «Біз 3 қазанда Наталия Силвамен жекпе-жекке шығуымыз керек еді, бірақ иық пен арқа байламдарының жарақатына байланысты асықпай, кездесуді кейінге шегеруді шештік». UFC қалпына келу мерзімін бір жылға дейін бағалады, Федотов — сегіз айға жуық.

Бос белбеу үшін Силва рейтингтің алтыншы нөмірі, қытайлық Ван Цунмен жұдырықтасты. Алғашқы раундтар бразилиялықтың еншісінде қалды: жылдамдық, қашықтықтан аяқпен соққылар, екінші раундта қарсыласын шайқалтқан басқа аяқпен соғу, оған қоса аяқты ұстап алып, жерге құлату. Ван Цун соңына қарай жанданып, төртінші және бесінші раундтарды қысыммен және клинчпен ұтты, бірақ есепті теңестіріп үлгермеді. Нәтиже — бірауыздан шешім: 48:47, 48:47, 49:46.

Силва UFC әйелдер арасындағы ең жеңіл салмақ тарихындағы төртінші чемпион атанды — Никко Монтано, Шевченко және Грассодан кейін. Оның рекорды — 21 жеңіс, 5 жеңіліс және бір тең нәтиже, UFC-де — 9:0. «Мен өте бақыттымын. Барлығына айтқым келеді: ешқашан ештеңеден бас тартпаңдар, — деді ол октагонда. — Бұл Наталия Силваның бастауы. Мен жаңа патшайыммын».

Оның күші неде

• Аяқпен соққылар. Таэквондо — оның стилінің негізі. UFC оның тұрыстағы сүйікті тәсілі аяқпен соғу екенін атап өтеді, басты жекпе-жектерін де ол аяқпен шешті: Бледаға қарсы айналып соғудан Ван Цунға тиген биік соққыға дейін.
• Қорғаныс. UFC дерегінше, Силва минутына небәрі 2,4 шақты маңызды соққы өткізеді және соққылардың 66%-ынан қорғанады. Жерге құлатудан 90% қорғануы — UFC әйелдер арасындағы ең жеңіл салмақ тарихындағы ең үздік көрсеткіш.
• Соққылар айырмасы. Ол минутына 4,81 маңызды соққы жасайды, ал +2,45 айырмашылық та дивизион рекорды. UFC-дегі алғашқы бес қарсыласының әрқайсысынан маңызды соққылар бойынша оннан астам артық соқты.
• Партер — сақтандыру. 21 жеңістің жетеуі — тапсыру арқылы, сүйікті тәсілі — шынтақ қайырмасы. Мансабының басында жетіспеген күрес енді қаруға айналды.
• Ақыл. Силва соққы алмасуға ұмтылмайды: эпизодтарды емес, раундтарды ұтады. Бұрынғы чемпиондарға қарсы шешіммен жеңістер сериясы осыдан — оны мазаламайтын «іш пыстырады» деген сындар да осыдан.

Марапаттар

• UFC-дің ең жеңіл салмақтағы чемпионы (2026 жылғы 3 қазаннан бері);
• Jungle Fight-тың ең жеңіл салмақтағы чемпионы (2019, бір рет қорғады);
• UFC-дің «Кештің үздік өнері» бонусы — Тереза Бледамен жекпе-жек үшін (2022);
• UFC-дің «Кештің үздік жекпе-жегі» бонусы — Джессика Андрадемен жекпе-жек үшін (2024);
• UFC-дің үш бұрынғы чемпионын жеңді: Андраде, Грассо, Намаюнас;
• титулдық жекпе-жекке дейін UFC-дегі сегіз жеңіс сериясы — Шевченкодан кейінгі дивизион тарихындағы екінші көрсеткіш.

Жеке өмірі

Силва жеке өмірін көпшілікке шығармайды. Ол негізінен сенімі мен шыңға жеткен жолы туралы айтады: табысын «Құдай осындай мүмкіндік берді» деп түсіндіреді, ал жарақаттар мен кедейлік жылдарын — өз сөзімен айтқанда, адам ретінде жақсаруына көмектескен сынақтар деп санайды. 2024 жылы қыз бауырынан айырылғанын ол өзі айтты — маусымның жартысын неге өткізіп алғанын түсіндіре отырып.

Қызықты деректер

• Таэквондоға Силва 16 жасында — тегін әлеуметтік жоба арқылы келді.
• Вивиани Араужумен жекпе-жекті ол өзінің туған күнінде өткізіп, жеңді.
• UFC-дегі алғашқы қарсыласы Жасмин Жасудавичюс болды — ол қазір Силваның белбеуіне үміткерлердің бірі.
• Силваның бойы — 163 см, қол созымы — 165 см.
• 2017 жылдан бері жеңілмеген: қатарынан 15 жеңіс, оның тоғызы — UFC-де.

Орталық Азиямен байланысы

Қазақстан мен Қырғызстан жанкүйерлері үшін Силваның тарихы Шевченкомен тығыз байланысты — ұзақ жылдар бойы дивизионның бет-бейнесі болған Қырғызстанда туған спортшымен. Силва белбеуді одан жекпе-жекте тартып алған жоқ, чемпион жарақатқа байланысты бас тартқаннан кейін иеленді. Сондықтан қазанда өтпей қалған Силва — Шевченко жекпе-жегі әйелдер ММА-сындағы ең көп күтілетін кездесулердің біріне айналмақ.

Қазір не істеп жүр (2026 жылғы қазан)

Силва — 21-5-1 рекордымен UFC-дің ең жеңіл салмақтағы қазіргі чемпионы. Yahoo Sports мәліметінше, алғашқы қорғаудағы ең ықтимал қарсыласы — жарақаттан айыққан соң Шевченко. Басқа үміткерлер арасында Cageside Press Эрин Бланчфилд пен Жасмин Жасудавичюсті атайды. Силваның өзі артында белбеуден де көп нәрсе қалдырғысы келетінін айтады: Минас-Жерайстағы шағын қаладан да шыңға жетуге болатынын дәлелдеу.

Дереккөздер: Wikipedia — өмірбаяны мен рекорды, UFC.com — профилі мен статистикасы, UFC.com — UFC 324 алдындағы сұхбат, Sherdog — Силва туралы 5 дерек, Itatiaia — Аманда Нунес туралы, Sportskeeda (MMA Junkie бойынша) — 2024 жылғы үзіліс, LowKick MMA — Грассомен жекпе-жек, Cageside Press — Намаюнаспен жекпе-жек, Bleacher Report — Шевченконың белбеуден бас тартуы, LowKick MMA — Шевченконың жарақаты, Cageside Press — UFC 332, Yahoo Sports — UFC 332 қорытындысы, CBS Sports — титулға жол, Vesti.kz — жекпе-жекшілердің рекордтары