Айсұлтан Сейітов

Айсұлтан Сейітов — жиырмадан енді асқан шағында Offset, 21 Savage және J. Cole-ға клип түсірген, сосын далаға оралып, 1930-жылдардағы ашаршылық туралы фильм жасаған қазақстандық режиссер. Оның «a lot» бейнежұмысы MTV VMA-да «Жыл клипі» номинациясына ілікті, Rolling Stone оны ең ұлы хип-хоп клиптерінің тізіміне қосты, ал алғашқы «Қаш» фильмі Шанхайда үздік режиссура жүлдесін әкелді. 2026 жылғы қазанда Сейітов A$AP Rocky-дің жаңа клипін түсірген режиссерлердің бірі болды.

Балалық шағы және оқуы

Айсұлтан Сейітов 1997 жылы Алматыда туған. Монтажға мектепте жүргенде қызыққан, ал 16 жасынан бастап достарына қысқа фильмдер түсіріп, байқауларға жіберіп жүрді. Режиссураны оқу үшін Нью-Йорктегі New York Film Academy-ге барды. Сол жерде «Шақал» қысқаметражды фильмін түсірді, ол 2016 жылы Нью-Йорктегі Hollywood Boulevard Film Festival-да үздік режиссура жүлдесін алды.

Алғашқы клиптер және рунет рекорды (2016–2018)

Клипмейкерлік жолы 2016 жылы қырғыздың «Джая Миядзаки» тобының «По ветру» әніне түсірілген бейнеден басталды. The Flow басылымының дерегінше, бұл жұмысы үшін Сейітовке $1000 төленген. Режиссердің өзі алғашқы шынайы тапсырысы ретінде қазақстандық Moldanazar тобының «Жаным сол» клипін атайды.

Одан кейін бәрі тез жүрді. Сейітов Скриптонит, L’One, Иван Дорн, Noize MC, Елена Темникова және Элджей үшін клип түсірді. MiyaGi & Эндшпиль мен Рем Диггаға арналған I Got Love клипі шамамен 277 млн қаралым жинады. Бұл орыстілді YouTube үшін рекорд болды. 2018 жылғы наурызда Jah Khalib-тің «Медина» клипі шықты, оны Қазақстан тарихындағы ең қымбат клип деп атайды.

Атланта: Offset, 21 Savage және J. Cole (2019)

Америкалық хип-хопқа өтуі кездейсоқ дерлік болды. Сейітовтің жұмыстарын Migos тобынан Offset-ке көрсетті, ол оларды өз продюсерлеріне жіберді, сөйтіп қазақстандық режиссерді АҚШ-қа шақырды. 2019 жылғы ақпанда Offset-тің «Red Room» клипі шықты. Ол рэпердің 2018 жылғы жол апатынан аман қалуы төңірегінде құрылған: камера айналып жүріп, оның өміріндегі көріністерден өтеді.

Сол уақытта Сейітов Атлантада 21 Savage пен J. Cole-ға «a lot» бейнесін түсірді. Онда отбасылық кешкі ас ауыр балалық шақ туралы естеліктермен бөлініп отырады, ал банкет үстелінде жалғыз қалған кейіпкер көрінетін соңғы көріністі режиссер «Шоқынған әке 2» фильмінен алған. Клип 200 млн-нан астам қаралым жинап, MTV VMA 2019-да «Жыл клипі» номинациясына ілікті, онда Тейлор Свифт пен Билли Айлишпен бәсекелесті. 2023 жылы Rolling Stone оны 150 ең ұлы хип-хоп клипі тізімінде 82-орынға қойып, алты минуттық Бергман драмасымен салыстырды.

2019 жылдың күзінде Сейітов Forbes Kazakhstan-ның «30 жасқа дейінгі 30» рейтингіне енді. АҚШ-тағы жұмысын ол қарапайым түсіндірді: америкалық әртістердің ақшасы көп, сондықтан олар үшін «жоқ» деген сөз жоқ.

Сән мен жарнама (2020–2021)

2020 жылғы қаңтарда оның Париждегі Saint Laurent сән үйіне клип түсіргені белгілі болды. Ақпанда Сейітов алғашқы автокөлік жарнамасын көрсетті — маркаға Қазақстандағы импорттаушы үшін түсірілген BMW роликі. Түсірілім Алматы мен облыста үш күнге созылды, ал постпродакшнмен қоса бүкіл жұмыс екі жарым айды алды. Тапсырыс беруші командаға толық еркіндік берді. 2021 жылы Сейітов A$AP Rocky-мен алғаш рет бірге жұмыс істеді: олар америкалық PacSun киім маркасына жарнамалық жоба жасады.

«Қаш»: ашаршылық туралы фильм (2021–2023)

Сейітов 2019 жылы-ақ қазақстандық көрерменге жақын әңгімелер түсіргісі келетінін айтқан. Алғашқы толықметражды фильмінің раскадровкасын 2020 жылы сала бастады, ал 2021 жылғы желтоқсанда «Қаш» фильмін жариялады. Идея досының атасы туралы әңгімесінен туды: ашаршылық кезінде ағасы кішкентай баланы үш күн бойы дала кезіп көтеріп жүрген.

Фильм оқиғасы 1931–1933 жылдары Қазақ АКСР-інде өтеді. Көр қазушы Исатай ауылына көмек сұрап қалаға аттанады да, жолда оған еш жаққа апармайтын жолды көрсететін жолаушыны кездестіреді. Басты рөлді Еркебұлан Дайыров ойнады, эпизодтарда ресейлік актерлер Варвара Шмыкова мен Александр Паль түсті. Жұмыс шамамен екі жарым жылға созылды. Сейітов фильмде «деколониялық месседж» бар екенін айтты.

Премьерасы 2022 жылғы 1 желтоқсанда Қазақстанның барлық кинотеатрында өтті. Режиссер фильмді Мәскеу прокатына шығармады. Басты көрерменім — өз елімдегі адамдар дейді, ал фильмді «үйде көрмесе», мұны трагедия деп санайды.

Марапаттары

• 2016 — «Шақал» қысқаметражды фильмі үшін Hollywood Boulevard Film Festival-дің үздік режиссура жүлдесі;
• 2019 — 21 Savage пен J. Cole-дың «a lot» клипі үшін MTV VMA «Жыл клипі» номинациясы;
• 2019 — Forbes Kazakhstan-ның «30 жасқа дейінгі 30» рейтингі;
• 2023 — «Қаш» үшін 25-Шанхай халықаралық кинофестивалінің үздік режиссура жүлдесі;
• 2023 — «Қаш» Asia Pacific Screen Awards-тың үздік операторлық жұмыс сыйлығын алды;
• 2023 — «a lot» Rolling Stone-ның 150 ең ұлы хип-хоп клипі тізімінде 82-орында.

Киберспорт және екінші фильм (2025)

2025 жылғы қаңтарда Сейітовтің BetBoom Team киберспорт командасының қолдауымен түсірілген Hard Lane қысқаметражды фильмі шықты. Бұл даңққа жету жолында отбасымен жанжал мен жұлдыз ауруы кедергі болатын белгісіз Dota 2 ойыншысының тарихы. Басты рөлді Артём Кошман сомдады, кадрда стримерлер, комик Нұрлан Сабуров пен әнші Дора көрінді. Режиссердің сөзінше, ол отбасындағы әңгіме мен ата-ана қолдауының маңызын көрсеткісі келген.

2025 жылғы желтоқсанда, үлкен кинодағы үш жылдық үзілістен кейін, Сейітов екінші толықметражды «Жеті ата» фильмінің актерлік құрамын жариялады. Фильмді ол 2025 жылы қайтыс болған атасына арнады. Онда Еркебұлан Дайыров тағы түседі, сондай-ақ Ансар Ильясов, Аян Өтепберген, Асан Мәжит және басқалар бар.

Қазір (2026 жылғы қазан)

2026 жылы 16 қазанда A$AP Rocky Jeremih және reggie-мен бірге Shroom Clouds синглын шығарды. Бұл Don’t Be Dumb альбомының екінші бөлігіне жасалған алғашқы қадам. Клип рэпердің YouTube арнасында шықты, титрда режиссер ретінде Rocky-дің өзі, Сейітов және Пьетро Биз Биазия көрсетілген. Бейне сюрреалистік мәнерде түсірілген: жасыл төбелер мен дала қала көшелері мен ескі көліктерге ауысады. Түсін тағы бір қазақстандық — «Қаш» фильмінде де жұмыс істеген колорист Ерлан Танай өңдеді. Толығырақ — Сейітовтің A$AP Rocky клипін түсіргені туралы жаңалықта.

Сейітов Qara атты өз продакшн-компаниясын басқарады. Мақсатын былай түйіндейді: фильмдерді елде түсіріп, бүкіл әлемге көрсету және үйге қайта оралу.

Дереккөздер: The Astana Times — америкалық рэперлерге арналған клиптер, The Astana Times — Rolling Stone тізімі, Forbes Kazakhstan — BMW жарнамасы және мансабы, Informburo — Шанхай кинофестивалінің жүлдесі, Zakon.kz — Asia Pacific Screen Awards сыйлығы, Azattyq Ruhy — Сейітов «Қаш» фильмі туралы, Newtimes.kz — «Қаш» трейлері, Esports.ru — Hard Lane фильмі, Kursiv — «Жеті ата» екінші фильмі, Tengrinews — A$AP Rocky-ге арналған клип